Tách tinh dấu bằng phương pháp trích ly

Trích ly là dùng những dung môi hữu cơ hòa tan các chất khác, sau khi hòa tan, ta được hỗn hợp gồm dung môi và chất cần tách, đem hỗn hợp này tách dung môi ta sẽ thu được chất cần thiết. Cơ sở lý thuyết của quá trình trích ly là dựa vào sự khác nhau về hằng số điện môi của dung môi và chất cần trích ly. Những chất có hằng số điện môi gần nhau sẽ dễ hòa tan vào nhau. Bản chất của quá trình trích ly là quá trình khuếch tán nên người ta thường dựa vào các định luật khếch tán của FICK để giải thích và tính toán. Tinh dầu có hằng số điện môi dao động từ 2 - 5 và các dung môi hữu cơ có hằng số điện môi dao động từ 1,5 - 2. Trong công nghiệp sản xuất tinh dầu, phương pháp này dùng để tách tinh dầu trong các loại hoa (hàm lượng tinh dầu ít). Phương pháp này có thể tiến hành ở nhiệt độ thường (khi trích ly) và có thể lấy được những thành phần quí như sáp, nhựa thơm trong nguyên liệu mà phương pháp chưng cất không thể tách được. Vì thế, chất lượng của tinh dầu sản xuất bằng phương pháp này khá cao.

pdf11 trang | Chia sẻ: tlsuongmuoi | Lượt xem: 3520 | Lượt tải: 1download
Bạn đang xem nội dung tài liệu Tách tinh dấu bằng phương pháp trích ly, để tải tài liệu về máy bạn click vào nút DOWNLOAD ở trên
12 Thãø têch cuía thiãút bë phán ly thæåìng choün bàòng 3 ÷ 10% thãø têch cuía thiãút bë chæng cáút. Tè lãû giæîa chiãöu cao cuía thiãút bë phán ly våïi âæåìng kênh cuía thiãút bë chæng cáút thæåìng laì 1/2. ÄÚng thaïo tinh dáöu vaì næåïc cáön bäú trê sao cho tinh dáöu vaì næåïc chaíy thaình doìng riãng biãût (thæåìng theo kinh nghiãûm, tuìy thuäüc vaìo haìm læåüng tinh dáöu trong nguyãn liãûu). Khi tênh toaïn, nãúu tháúy thãø têch cuía thiãút bë phán ly låïn hån 80 lêt thç nãn duìng loaûi thiãút bë phán ly coï nhiãöu ngàn hoàûc nhiãöu thiãút bë phán ly âãø quaï trçnh phán ly âæåüc thuáûn tiãûn hån. e. Xæí lyï tinh dáöu thä sau khi chæng cáút: Tinh dáöu ra khoíi thiãút bë phán ly laì tinh dáöu thä, coìn chæïa nhiãöu taûp cháút nhæ næåïc, mäüt säú caïc håüp cháút hæîu cå nhæ cháút maìu, nhæûa, saïp hoìa tan vaìo nãn âãø náng cao cháút læåüng tinh dáöu vaì taûo âiãöu kiãûn thuáûn låüi trong quaï trçnh baío quaín tinh dáöu phaíi tiãún haình xæí lyï tinh dáöu, quaï trçnh naìy gäöm caïc cäng âoaûn sau: - Làõng: Muûc âêch cuía quaï trçnh naìy laì taïch båït caïc taûp cháút vä cå, hæîu cå vaì mäüt säú taûp cháút khaïc láùn vaìo tinh dáöu. Thåìi gian làõng 24 ÷ 48 giåì trong caïc thiãút bë làõng coï âaïy hçnh cän TD thä TD sau làõng Taûp cháút - Loüc: Muûc âêch cuía quaï trçnh loüc cuîng âãø taïch caïc taûp cháút vä cå, hæîu cå coï kêch thæåïc nhoí, thæåìng duìng thiãút bë loüc khung baín âãø thæûc hiãûn quaï trçnh loüc. - Sáúy khä næåïc: Sau khi làõng loüc xong, trong tinh dáöu váùn coìn laûi mäüt læåüng næåïc åí daûng phán taïn hoàûc hoìa tan, vç váûy cáön phaíi sáúy khä næåïc trong tinh dáöu. Ngæåìi ta thæåìng duìng Natri sunphat khan våïi haìm læåüng 2,5 ÷ 5,5% tuìy theo haìm læåüng næåïc coï trong tinh dáöu. Âãø thæûc hiãûn viãûc sáúy khä næåïc trong tinh dáöu coï thãø duìng phæång phaïp giaïn âoaûn hoàûc liãn tuûc. 13 (I) (II) I: Thiãút bë laìm viãûc giaïn âoaûn, sau khi laìm khä næåïc, âem loüc âãø taïch Na2SO4. II: Thiãút bë laìm viãûc liãn tuûc, Na2SO4 nàòm giæîa 2 låïp læåïi. Sau khi taïch næåïc xong, Na2SO4 âæåüc âem âi sáúy khä âãø sæí duûng laûi. Tinh dáöu sau khi làõng loüc vaì sáúy khä nãúu coï maìu trong saïng thç nháûp kho baío quaín, nãúu coï maìu sáøm, xáúu thç duìng than hay âáút hoaût tênh âãø háúp phuû maìu. Tuìy thuäüc vaìo cæåìng âäü maìu maì coï thãø duìng læåüng than tæì 1 ÷ 2 %. 1.2.3 Taïch tinh dáöu bàòng phæång phaïp trêch ly a. Måí âáöu: Trêch ly laì duìng nhæîng dung mäi hæîu cå hoìa tan caïc cháút khaïc, sau khi hoìa tan, ta âæåüc häùn håüp gäöm dung mäi vaì cháút cáön taïch, âem häùn håüp naìy taïch dung mäi ta seî thu âæåüc cháút cáön thiãút. Cå såí lyï thuyãút cuía quaï trçnh trêch ly laì dæûa vaìo sæû khaïc nhau vãö hàòng säú âiãûn mäi cuía dung mäi vaì cháút cáön trêch ly. Nhæîng cháút coï hàòng säú âiãûn mäi gáön nhau seî dãù hoìa tan vaìo nhau. Tinh dáöu coï hàòng säú âiãûn mäi dao âäüng tæì 2 ÷ 5 vaì caïc dung mäi hæîu cå coï hàòng säú âiãûn mäi dao âäüng tæì 1,5 ÷ 2. Trong cäng nghiãûp saín xuáút tinh dáöu, phæång phaïp naìy duìng âãø taïch tinh dáöu trong caïc loaûi hoa (haìm læåüng tinh dáöu êt). Phæång phaïp naìy coï thãø tiãún haình åí nhiãût âäü thæåìng (khi trêch ly) vaì coï thãø láúy âæåüc nhæîng thaình pháön quê nhæ saïp, nhæûa thåm trong nguyãn liãûu maì phæång phaïp chæng cáút khäng thãø taïch âæåüc. Vç thãú, cháút læåüng cuía tinh dáöu saín xuáút bàòng phæång phaïp naìy khaï cao. Baín cháút cuía quaï trçnh trêch ly laì quaï trçnh khuãúch taïn nãn ngæåìi ta thæåìng dæûa vaìo caïc âënh luáût khãúch taïn cuía FICK âãø giaíi thêch vaì tênh toaïn. 14 Cháút læåüng cuía tinh dáöu thu âæåüc bàòng phæång phaïp trêch ly phuû thuäüc ráút nhiãöu vaìo dung mäi duìng âãø trêch ly, vç thãú dung mäi duìng âãø trêch ly cáön phaíi âaím baío caïc yãu cáöu sau: - Nhiãût âäü säi tháúp âãø dãù daìng taïch tinh dáöu ra khoíi dung mäi bàòng phæång phaïp chæng cáút, nhæng khäng âæåüc tháúp quaï vç seî gáy täøn tháút dung mäi, dãù gáy chaïy vaì khoï thu häöi dung mäi (khoï ngæng tuû), - Dung mäi khäng taïc duûng hoïa hoüc våïi tinh dáöu, - Âäü nhåït cuía dung mäi beï âãø ruït ngàõn thåìi gian trêch ly (âäü nhåït nhoí khuãúch taïn nhanh), - Dung mäi hoìa tan tinh dáöu låïn nhæng hoìa tan taûp cháút beï, - Dung mäi khäng àn moìn thiãút bë, khäng gáy muìi laû cho tinh dáöu vaì âàûc biãût khäng gáy âäüc haûi, - Dung mäi phaíi reî tiãön vaì dãù mua. Tuy nhiãn, khäng coï loaûi dung mäi naìo âaût âæåüc táút caí yãu cáöu trãn, vê duû: ræåüu, axãton hoìa tan tinh dáöu täút nhæng hoìa tan caí næåïc vaì âæåìng coï trong nguyãn liãûu næîa vaì nhæ váûy tinh dáöu seî coï muìi caramen sau khi duìng nhiãût âãø taïch dung mäi. Nãúu sæí duûng ãte ãtilic duìng laìm dung mäi trêch ly thç dung mäi naìy hoìa tan nhæûa vaì saïp täút nhæng âäüc vaì dãù sinh ra häùn håüp näø. Hiãûn nay, ngæåìi ta thæåìng duìng dung mäi laì ãte dáöu hoía, nhiãût âäü säi 45 ÷ 700C thaình pháön chuí yãúu laì caïc hidro cacbon no nhæ pentan, hexan vaì láùn mäüt êt heptan. Ãte dáöu hoía cáön âæåüc tinh chãú træåïc khi saín xuáút. Ãte dáöu hoía âæåüc âem âi cáút laûi âãø láúy nhæîng pháön coï nhiãût âäü säi tæì 45 ÷ 700C âæa vaìo trêch ly. Ãte dáöu hoía dãù chaïy näø, âäüc, do âoï trong saín xuáút cáön thæûc hiãûn nghiãm tuïc caïc qui tàõc vãö an toaìn lao âäüng vaì phoìng chæîa chaïy. Hiãûn nay, åí mäüt säú næåïc ngæåìi ta duìng dung mäi trêch ly laì CO2 loíng, dung mäi naìy khäng âäüc, coï âäü bãön hoïa hoüc cao nãn âaím baío cho tinh dáöu thu âæåüc coï cháút læåüng cao. b. Så âäö cäng nghãû quaï trçnh trêch ly: * Chuáøn bë cho quaï trçnh trêch ly: - Choün dung mäi phuì håüp våïi nguyãn liãûu vaì phæång phaïp trêch ly. Phæång phaïp trêch ly coï thãø laì ténh hay âäüng, trong phæång phaïp trêch ly ténh, nguyãn liãûu âæåüc ngám trong dung mäi trong mäüt thåìi gian nháút âënh (caí hai âãöu khäng chuyãøn âäüng), phæång phaïp trêch ly âäüng thç dung mäi hoàûc nguyãn liãûu chuyãøn âäüng hoàûc caí hai cuìng chuyãøn âäüng. - Laìm saûch dung mäi - Xaïc âënh thåìi gian trêch ly cáön thiãút phuì håüp våïi tæìng loaûi nguyãn liãûu. 15 * Så âäö cäng nghãû: NGUYÃN LIÃÛU XÆÍ LYÏ DMÄI TRÊCH LY MITXEN BAÍ TAÏCH DMÄI LÀÕNG, LOÜC BAÍ THAÍI DMÄI TAÏCH DMÄI DMÄI TINH CHÃÚ CANCRÃT TAÏCH SAÏP BÀÒNG C2H5OH LAÌM LAÛNH LOÜC SAÏP C2H5OH TAÏCH C2H5OH TINH DÁÖU THAÌNH PHÁØM * Trêch ly: Nguyãn liãûu duìng cho trêch ly phaíi raïo næåïc. Sau khi cho dung mäi vaì nguyãn liãûu vaìo thiãút bë trêch ly, âem loüc ta seî âæåüc mitxen, mitxen laì häùn håüp gäöm tinh dáöu vaì dung mäi. Âem làõng vaì loüc mitxen âãø taïch caïc taûp cháút nhæ caïc maính nguyãn liãûu, nãúu nguyãn liãûu laì hoa thç caïc taûp cháút coï thãø laì nhuûy hoa, pháún 16 hoa. Trong træåìng håüp mitxen coï næåïc cáön phaíi taïch næåïc, Sau âoï, duìng håi âãø cáút thu häöi laûi dung mäi. Dung mäi tæì baí trêch ly vaì dung mäi åí thiãút bë cáút thu häöi âæåüc âem âi tinh chãú âãø sæí duûng tråí laûi. Mitxen âaî taïch dung mäi xong goüi laì cancrãt, cancrãt laì mäüt häùn håüp gäöm tinh dáöu, saïp, nhæa thåm vaì mäüt säú taûp cháút khaïc (axit hæîu cå) åí daûng sãût. Âãø taïch saïp vaì taûp cháút ngæåìi ta hoìa tan cancrãt bàòng ræåüu ãtilic sau âoï âem laìm laûnh åí -150C, saïp vaì taûp cháút seî âäng âàûc laûi, sau âoï ta loüc âãø taïch. Luïc naìy häùn håüp chè coìn laûi ræåüu vaì tinh dáöu, dung phæång phaïp cáút âãø taïch ræåüu, ta thu âæåüc tinh dáöu tuyãût âäúi, ræåüu âæåüc âem tinh chãú âãø duìng laûi. Saïp laì cháút âënh hæång coï giaï trë trong tinh dáöu, nhæng khi coï saïp trong tinh dáöu, tinh dáöu thæåìng bë âuûc doâoï phaíi tiãún haình taïch saïp trong tinh dáöu. Thiãút bë trêch ly thæåìng âàõt tiãön vaì phæïc taûp, do âoï phæång phaïp trêch ly chè âæåüc duìng âãø saín xuáút nhæîng loaûi tinh dáöu quê hiãúm (haìm læåüng tinh dáöu trong nguyãn liãûu beï). c. Thiãút bë trêch ly: Âãø thæûc hiãûn täút quaï trçnh trêch ly, ngæåìi ta tiãún haình trêch ly åí nhiãöu thiãút bë trêch ly khaïc nhau, coï thãø giaïn âoaûn hoàûc liãn tuûc, dæåïi âáy laì så âäö hãû thäúng trêch ly giaïn âoaûn: 1: thiãút bë trêch ly 2: thiãút bë laìm bay håi dung mäi 3: thiãút bë ngæng tuû 4: thuìng chæïa 17 Thiãút bë trêch ly 1 theo så âäö trãn laìm täøn tháút dung mäi låïn do caïc cäng âoaûn thaïo naûp liãûu..Do âoï ngæåìi ta âaî thiãút kãú loaûi thiãút bë trêch ly kiãøu thuìng quay coï så âäö cáúu taûo nhæ sau: 1: Cæía cho nguyãn liãu vaìo 2: ÄÚng dáùn dung mäi vaìo 3: Håi næåïc træûc tiãúp vaìo 4: Gioí chæïa nguyãn liãûu 5: Cæía thaïo baí 6: ÄÚng thaïo mitxen 7. Thiãút bë truyãön nhiãût Nguyãn liãûu âæåüc cho vaìo caïc gioí chæïa 4 làõp trãn mäüt khung quay åí bãn trong thiãút bë. Dung mäi nàòm cäú âënh trong pháön dæåïi cuía thiãút bë, nhåì khung quay nãn caïc gioí chæïa nguyãn liãûu âæåüc nhuïng liãn tuûc vaìo dung mäi, khi nguyãn liãûu âaî hãút tinh dáöu, mitxen âæåüc thaïo ra åí cæía 6, sau âoï cho håi næåïc vaìo voí nhiãût cuía thiãút bë theo äúng 3 âãø taïch dung mäi tæì baí trêch ly. 1.2.4 Khai thaïc tinh dáöu bàòng phæång phaïp ngám (trêch ly bàòng dung mäi khäng bay håi): a. Måí âáöu: Phæång phaïp naìy dæûa vaìo tênh cháút cuía mäüt säú dung mäi khäng bay håi nhæ dáöu thæûc váût, måî âäng váût, vasålin, parafin... coï khaí nàng hoìa tan tinh dáöu trong nguyãn liãûu. Nãúu ngám bàòng dung mäi laì cháút beïo âäüng váût thç phaíi náng nhiãût cuía quaï trçnh âãø dung mäi åí thãø loíng. Quaï trçnh ngám giäúng nhæ quaï trçnh trêch ly nhæng chè khaïc laì quaï trçnh ngám duìng dung mäi khäng bay håi. Dung mäi duìng âãø ngám phaíi tháût tinh khiãút, khäng coï muìi laû, do âoï dung mäi cáön phaíi âæåüc tinh chãú træåïc khi saín xuáút. 1 2 3 4 5 6 7 18 b. Så âäö vaì caïc thäng säú kyî thuáût ngám: Nguyãn liãûu âæåüc cho vaìo caïc tuïi vaíi räöi nhuïng vaìo dung mäi, tuìy thuäüc vaìo caïc loaûi nguyãn liãûu maì thåìi gian ngám coï thãø daìi hoàûc ngàõn, thæåìng thç khoaíng 48 giåì. Nhiãût âäü ngám nàòm trong khoaíng 60 ÷ 700C. Sau thåìi gian qui âënh, caïc tuïi âæåüc våït ra vaì thay thãú caïc tuïi chæïa nguyãn liãûu måïi vaìo, thæåìng thç phaíi thay 25 láön måïi coï thãø baío hoìa âæåüc tinh dáöu trong dung mäi. Baí nguyãn liãûu sau khi våït ra coìn chæïa nhiãöu dung mäi cáön phaíi thu häöi bàòng phæång phaïp eïp hoàûc li tám. Nãúu dung dung mäi laì cháút beïo âäüng váût ta âæåüc saïp thåm vaì dung mäi laì dáöu thæûc váût ta âæåüc dáöu thåm. Dáöu thåm vaì saïp thåm coï thãø duìng træûc tiãúp trong cäng nghiãûp myî pháøm nhæ duìng laìm son, dáöu chaíi toïc....Nãúu khäng duìng træûc tiãúp dáöu thåm vaì saïp thåm coï thãø láúy tinh dáöu bàòng caïch taïch bàòng ræåüu ãtilic räöi sau âoï cáút taïch ræåüu. Phæång phaïp naìy coï æu âiãøm laì thu âæåüc tinh dáöu êt taûp cháút hån, saín pháøm trung gian coï thãø sæí duûng træûc tiãúp trong cäng nghiãûp nhæng coï nhæåüc âiãøm laì cháút beïo duìng laìm dung mäi ráút khoï tinh chãú vaì baío quaín, caïch tiãún haình thç thuí cäng, khoï cå giåïi hoïa. Så âäö cäng nghãû âæåüc trçnh baìy nhæ sau: (xem trang sau) 19 NGUYÃN LIÃÛU XÆÍ LYÏ NGÁM DUNG MÄI LOÜC SAÏP THÅM DÁÖU THÅM TAÏCH BÀÒNG RÆÅÜU ÃTILIC RÆÅÜU + TINH DÁÖU CÁÚT TAÏCH RÆÅÜU TINH DÁÖU THAÌNH PHÁØM 1.2.5 Khai thaïc tinh dáöu bàòng phæång phaïp háúp phuû: a. Baín cháút cuía phæång phaïp háúp phuû: Caïc cháút beïo âäüng váût vaì thæûc váût ngoaìi khaí nàng hoìa tan tinh dáöu coìn coï khaí nàng háúp phuû tinh dáöu lãn bãö màût cuía noï, than vaì âáút hoaût tênh cuîng coï tênh cháút naìy. Phæång phaïp ngám khaïc phæång phaïp háúp phuû åí phæång thæïc tiãúp xuïc pha, phæång phaïp ngám âæåüc tiãún haình trãn toaìn caí hai pha loíng_loíng, coìn phæång phaïp háúp phuû thç âæåüc tiãún haình åí hai pha khê _ bãö màût ràõn. Phæång phaïp háúp phuû thæåìng sæí duûng âãø taïch tinh dáöu cuía caïc 20 loaûi hoa, âàûc biãût laì caïc loaûi hoa coï khaí nàng sinh thãm tinh dáöu åí daûng khê sau khi thu haïi khoíi cáy nhæ hoa nhaìi, hoa huãû... Cháút háúp phuû thæåìng duìng laì cháút beïo âäüng váût. Âãø dung mäi âaût âæåüc nhæîng yãu cáöu nháút âënh, ngæåìi ta pha chãú theo tè lãû:måî låün/måî boì:2/1 hoàûc3/1 (nãúu saín xuáút vaìo muìa thu hay âäng) vaì 1/1 (nãúu saín xuáút vaì muìa heì). b. Så âäö kyî thuáût quaï trçnh háúp phuû: Háúp phuû coï thãø tiãún haình theo hai daûng: háúp phuû ténh vaì háúp phuû âäüng. * Så âäö kyî thuáût háúp phuû ténh: NGUYÃN LIÃÛU XÆÍ LYÏ HÁÚP PHUÛ CHÁÚT HÁÚP PHUÛÛ TINH DÁÖU + CHÁÚT HÁÚP PHUÛ BAÍ TRÊCH LY DMÄI TAÏCH BÀÒNG RÆÅÜU ÃTILIC RÆÅÜU + TINH DÁÖU LAÌM LAÛNH, LOÜC CÁÚT TAÏCH RÆÅÜU TINH DÁÖU THAÌNH PHÁØM Âãø háúp phuû ngæåìi ta thæåìng duìng caïc khay bàòng gäù (nãúu háúp phuû bàòng cháút beïo âäüng váût) coï kêch thæåïc 500 * 500 mm hoàûc 600 * 900 mm, cao tæì 50 ÷ 80 21 mm. Âaïy cuía caïc khay coï làõp kênh, låïp cháút beïo coï bãö daìy 3 ÷ 5 mm âæåüc âäø trãn caïc màût kênh naìy. Âãø tàng bãö màût háúp phuû, ngæåìi ta raûch nhæîng âæåìng raînh trãn caïc låïp cháút beïo. Nguyãn liãûu sau khi thu haïi âæåüc laìm raïo, loaûi boí taûp cháút räöi xãúp vaìo caïc khay, sau âoï caïc khay âæåüc chäöng lãn nhau nhæng khäng âæåüc cao quaï âáöu ngæåìi âãø dãù daìng thao taïc. Thåìi gian háúp phuû khoaíng 12 ÷ 72 giåì (tuìy loaûi nguyãn liãûu). Mäùi læåüt thay låïp nguyãn liãûu måïi cáön láût ngæåüc låïp cháút beïo laûi, chuï yï phaíi láúy tháût saûch låïp nguyãn liãûu cuî traïnh tçnh traûng gáy mäúc trãn bãö màût cháút beïo. Nãúu låïp háúp phuû âaî baío hoìa tinh dáöu maì chæa coï âiãöu kiãûn âem âi chãú biãún ngay cáön phaíi baío quaín cáøn tháûn bàòng caïch âun cho noïng chaíy räöi âäø vaìo caïc thuìng traïng thiãúc vaì raíi mäüt låïp parafin moíng lãn trãn âãø traïnh tiãúp xuïc våïi khäng khê. * Háúp phuû âäüng: Âãø khàõc phuûc caïc nhæåüc âiãøm cuía háúp phuû ténh ngæåìi ta duìng phæång phaïp háúp phuû âäüng âãø khai thaïc tinh dáöu. Cháút háúp phuû thæåìng duìng laì than gäù hay than xæång. Khi than âaî baío hoìa tinh dáöu, coï thãø cho taïc duûng våïi dung mäi loíng (vê duû ræåüu ãtilic) âãø taïch tinh dáöu ra. Så âäö kyî thuáût nhæ sau: 1: Quaût gioï 2: TB loüc khäng khê 3: Âäöng häö læu læåüng 4: Thaïp laìm áøm Kkhê 5: TB chæïa nguyãn liãûu 6: TB háúp phuû Täúc âäü khäng khê trong thaïp háúp phuû coï thãø thay âäøi tæì 1,5 ÷ 3 lêt/phuït.cm2 tiãút diãûn thaïp. Coìn chiãöu cao cuía låïp than hoaût tênh trong âiãöu kiãûn nhæ váûy laì 20 ÷ 25 cm. 1 2 3 4 5 6 22 1.2.6 Taïch tinh dáöu bàòng phæång phaïp cå hoüc: Phæång phaïp naìy chuí yãúu duìng âãø taïch tinh dáöu trong caïc loaûi voí quaí nhæ cam, chanh, quyït....Trong loaûi nguyãn liãûu naìy, tinh dáöu nàòm trong nhæîng tuïi tãú baìo åí bãö màût ngoaìi. Khi duìng læûc cå hoüc taïc duûng vaìo voí quaí, tinh dáöu seî thoaït ra. Tinh dáöu saín xuáút bàòng phæång phaïp naìy coï cháút læåüng cao hån phæång phaïp chæng cáút, coï muìi thåm tæû nhiãn cuía nguyãn liãûu, tuy nhiãn hiãûu suáút tháúp. Ngæåìi ta thæåìng duìng caïc caïch nhæ sau: a. Vàõt, boïp: Quaí âæåüc càõt ra laìm 2 ÷ 3 pháön, duìng thça âãø taïch thët quaí âãø riãng räöi duìng tay vàõt boïp cho tinh dáöu thoaït ra ngoaìi. Tinh dáöu thoaït ra âæåüc tháúm vaìo bäng, khi bäng âaî baío hoìa tinh dáöu, vàõt laûi cho vaìo cäúc, âem loüc, làõng, sáúy thu âæåüc tinh dáöu thaình pháøm. Voí âaî vàõt xong âem chæng cáút âãø thu hãút tinh dáöu. b. Baìo, naûo: Duìng nguyãn quaí räöi xaït màût ngoaìi cuía voí vaìo bãö màût nhaïm, tãú baìo voí quaí seî våî ra, tinh dáöu thoaït ra ngoaìi, låïp gai cuía baìn xaït phaíi væìa phaíi âãø traïnh âám thuíng ruäüt quaí, nãúu ruäüt quaí bë thuíng seî gáy khoï khàn vç tinh dáöu seî bë láùn næåïc quaí vaì låïp cuìi bãn trong bë naûo raïch seî huït máút mäüt êt tinh dáöu. Phæång phaïp naìy cuîng nhæ phæång phaïp trãn gáy täøn tháút nhiãöu tinh dáöu. Tinh dáöu cam, chanh, quyït taïch naìy bàòng phæång phaïp naìy muäún sæí duûng trong thæûc pháøm ta phaíi taïch båït tecpen, chuí yãúu laì limonen, vç nãúu khäng taïch thç limonen seî bë oxy hoïa thaình pinen coï muìi nhæûa thäng. c. EÏp: Coï thãø eïp nguyãn quaí bàòng nhæîng maïy eïp âàûc biãût, trong quaï trçnh eïp coï däüi næåïc. Sau khi eïp ta âæåüc häùn håüp gäöm næåïc quaí, tinh dáöu, mä vaì thët quaí. Âãø taïch tinh dáöu ra, cáön phaíi loüc âãø loaûi båït taûp cháút, sau âoï duìng maïy li tám coï täúc âäü 15000 ÷ 20000 voìng/phuït âãø taïch tinh dáöu. 1.3 Mäüt säú qui trçnh saín xuáút tinh dáöu: 1.3.1 Qui trçnh saín xuáút tinh dáöu saí: Nguyãn liãûu laì laï saí tæåi âaût âäü chên kyî thuáût, tæïc laì luïc âáöu laï (tênh tæì ngoaìi vaìo) âaî khä tæì 5 ÷ 10 cm thç càõt, sau khi càõt xong laï saî âæåüc phåi heïo âãún âäü áøm coìn 50 % so våïi ban âáöu. ÅÍ âäü áøm naìy, laï saî baío quaín âæåüc mäüt säú ngaìy åí nåi cáút, hån næîa, cáút laï saí heïo seî giaím âæåüc 35 % nhiãn liãûu vaì 27 % thåìi gian chæng cáút. Træåïc khi âæa laï saí vaìo näöi cáút, cáön chuï yï loaûi caïc taûp cháút nhæ coí raïc láùn vaìo trong quaï trçnh thu haïi. Nguyãn liãûu naûp vaìo näöi cáút phaíi âaím baío tæì 180 ÷ 200 kg/m3 thãø têch thiãút bë, thåìi gian chæng cáút (laï heïo) tæì 2 ÷ 2,5 giåì. Baí sau khi chæng cáút âæåüc âem phåi khä âãø laìm nhiãn liãûu. Håi tinh dáöu vaì næåïc seî vaìo thiãút bë ngæng tuû, cáön khäúng chãú nhiãût âäü næåïc laìm laûnh trong khoaíng 35 ÷ 400C. Häùn håüp tinh dáöu vaì næåïc seî âæåüc taïch ra bàòng thiãút bë phán ly, næåïc chæng seî âæåüc âæa vaìo

Các file đính kèm theo tài liệu này:

  • pdfTách tinh dấu bằng phương pháp trích ly.pdf