Tài liệu sửa chữa và bảo dưỡng ly hợp và hộp số thuỷ lực

ĐỀ MỤC TRANG 1- Lời tựa 3 2- Mục lục 4 3- Giới thiệu về mô đun 5 4- Sơ đồ quan hệ theo trình tự học nghề 6 5- Các hình thức học tập chính trong mô đun 7 6- Bài 1 : -Cấu tạo biến mô men thuỷ lực 9 - Bảo dưỡng biến mô men thuỷ lực 20 7- Bài 2 : - Sửa chữa và bảo dưỡng biến mô men thuỷ lực 23 - Thực tập Sửa chữa biến mô men thuỷ lực 25 8- Bài 3 : - Cấu tạo hộp số hành tinh (thuỷ lực) 30 - Thực tập bảo dưỡng hộp số hành tinh (thuỷ lực) 51 9- Bài 4 : - Sửa chữa và bảo dưỡng hộp số hành tinh (thuỷ lực) 56 - Thực tập Sửa chữa hộp số hành tinh (thuỷ lực) 58 10- Bài 5 ; - Sửa chữa và bảo dưỡng các bộ cảm biến 64 - Thực tập sửa chữa các bộ cảm biến 70 11- Đáp án các câu hỏi và bài tập 75 12- Các thuật ngữ chuyên môn 76 13- Tài liệu tham khảo 77

doc76 trang | Chia sẻ: tlsuongmuoi | Ngày: 22/07/2013 | Lượt xem: 1713 | Lượt tải: 23download
Bạn đang xem nội dung tài liệu Tài liệu sửa chữa và bảo dưỡng ly hợp và hộp số thuỷ lực, để tải tài liệu về máy bạn click vào nút DOWNLOAD ở trên
c nhau, ly hîp ë tr¹ng th¸I ®ãng truyÒn lùc tõ trôc s¬ cÊp ®Õn b¸nh r¨ng bao hoÆc b¸nh r¨ng mÆt trêi. Khi dÇu ®­îc x¶ ra ngoµi, ¸p suÊt gi¶m lµm van bi më, lß xo håi vÞ ly hîp vÒ tr¹ng th¸I më vµ c¾t m¹ch truyÒn lùc. 4. Phanh nhiÒu ®Üa vµ phanh d¶i a) Phanh nhiÒu ®Üa (h×nh. 3-12 - Phanh nhiÒu ®Üa dïng ®Ó phanh h·m cÇn dÉn cña bé hµnh tinh sau víi vá hép sè. - Phanh nhiÒu ®Üa tr­íc bao gåm : pitt«ng, lß lo, xi lanh thuû lùc vµ c¸c ®Üa Ðp ®­îc l¾p cè ®Þnh trªn vá hép sè, c¸c ®Üa ma s¸t l¾p then hoa víi vµnh ngoµi cña khíp mét chiÒu l¾p trªn b¸nh r¨ng mÆt trêi cña bé b¸nh r¨ng hµnh tinh tr­íc. - Phanh nhiÒu ®Üa sau bao gåm : pitt«ng, lß lo, xi lanh thuû lùc vµ c¸c ®Üa Ðp ®­îc l¾p cè ®Þnh trªn vá hép sè, c¸c ®Üa ma s¸t l¾p then hoa víi vµnh ngoµi cña cÇn dÉn cña bé b¸nh r¨ng hµnh tinh sau vµ khíp mét chiÒu. Khíp 1 chiÒu CÇn dÉn Pitt«ng B¸nh r¨ng hµnh tinh §Üa Ðp Lß xo §Üa ma s¸t Lß xo B r¨ng mÆt trêi kÐp Trèng phanh a) b) c) d) H×nh 3-12 S¬ ®å cÊu t¹o vµ ho¹t ®éng cña phanh nhiÒu ®Üa a, d) CÊu t¹o phanh nhiÒu ®Üa; b) Ho¹t ®éng h·m phanh; c) Ho¹t ®éng nh¶ phanh Khíp 1 chiÒu CÇn dÉn Pitt«ng §Üa Ðp Lß xo §Üa ma s¸t Moay¬ phanh Moay¬ phanh ®Üa CÇn dÉn §Üa Ðp §Üa ma s¸t §Üa lß xo Pitt«ng Khíp 1 chiÒu chiÒuchiÒu - Nguyªn t¾c ho¹t ®éng Khi dÇu cã ¸p suÊt ch¶y vµo trong xi lanh ®Èy Ðp pitt«ng, c¸c ®Üa Ðp vµ ®Üa ma s¸t tiÕp xóc nhau, phanh ®Üa ë tr¹ng th¸I h·m cÇn dÉn vµo vá hép s« vµ ngõng quay. Khi dÇu ®­îc x¶ ra ngoµi, ¸p suÊt gi¶m, lß xo håi vÞ pitt«ng trë vÒ tr¹ng th¸I kh«ng phanh. Phanh nhiÒu ®Üa tr­íc dïng ®Ó phanh h·m b¸nh r¨ng mÆt trêi tr­íc vµ sau quay ng­îc chiÒu kim ®ång hå Phanh nhiÒu ®Üa sau dïng ®Ó h·m cÇn dÉn bé hµnh tinh sau ngõng quay. b) Phanh d¶i - Phanh d¶I dïng ®Ó phanh h·m vá ly hîp truyÒn th¼ng vµ b¸nh r¨ng mÆt trêi víi vá hép sè. - Phanh d¶i gåm cã : D¶i phanh ma s¸t l¾p «m ngoµi vá ly hîp truyÒn th¼ng, mét ®Çu l¾p chÆt trªn vá hép sè, ®Çu cßn l¹i cã vÊu l¾p víi ®Çu pitt«ng cña xi lanh phanh vµ c¸c lß xo håi vÞ. D¶i phanh ma s¸t Tang trèng phanh Vá ly hîp Pitt«ng CÇn pitt«ng Lß xo CÇn pitt«ng Lß xo Vßng h·m Xi lanh D¶i phanh ma s¸t Pitt«ng a) b) H×nh 3-12 S¬ ®å cÊu t¹o vµ ho¹t ®éng cña phanh nhiÒu ®Üa a) CÊu t¹o phanh nhiÒu ®Üa b) Ho¹t ®éng h·m phanh §Üa ma s¸t - Nguyªn t¾c ho¹t ®éng Khi dÇu cã ¸p suÊt ch¶y vµo trong xi lanh ®Èy pitt«ng, nÐn lß xo vµ cÇn ®Èy lµm gi¶m ®­êng kÝnh cña d¶I phanh Ðp chÆt vá ly hîp truyÒn th¼ng ngõng quay. Khi dÇu ®­îc x¶ ra ngoµi, ¸p suÊt gi¶m, lß xo håi vÞ pitt«ng trë vÒ tr¹ng th¸I kh«ng phanh. Phanh nhiÒu ®Üa tr­íc dïng ®Ó phanh h·m b¸nh r¨ng mÆt trêi tr­íc vµ sau quay ng­îc chiÒu kim ®ång hå Phanh nhiÒu ®Üa sau dïng ®Ó h·m cÇn dÉn bé hµnh tinh sau ngõng quay. 5. Khíp mét chiÒu a) NhiÖm vô Van tÝn hiÖu kho¸ biÕn m« dïng ®Ó ®iÒu khiÓn ¸p suÊt dÇu t¸c dông lªn van r¬ le vµ khãa biÕn m«. b) CÊu t¹o (h×nh.3-13) - Khíp mét chiÒu gåm cã : vßng trong l¾p chÆt víi b¸nh r¨ng mÆt trêi hoÆc moay¬ cña cÇn dÉn, vßng ngoµi l¾p víi c¸c ®Üa ma s¸t, bªn trong cã lß xo vµ c¸c con l¨n Vµnh ngoµi Vµnh trong Vá ly hîp Lß xo Vµnh ngoµi Con l¨n Vµnh trong B r¨ng mÆt trêi CÇn dÉn Con l¨n a) b) c) H×nh 3-13. S¬ ®å cÊu t¹o bé khíp mét chiÒu a, c) CÊu t¹o khíp mét chiÒu, b) Ho¹t ®éng cña khíp mét chiÒu c) Nguyªn t¾c ho¹t ®éng (h×nh. 3-13b) - Khi vßng ngoµi quay cïng chiÒu kim ®«ng hå ®Èy c¸c con l¨n xoay chiÒu cao lín (l2 ) h·m chÆt gi÷a vßng trong vµ vßng ngoµi ngõng quay. - Khi vßng ngoµi quay ng­îc chiÒu kim ®ång hå ®Èy c¸c con l¨n xoay cïng chiÒu nghiªng ®i vµ xoay chiÒu cao nhá (l1 < l ) më cho vßng ngoµi quay tù do. 6. CÇn ®iÒu khiÓn chän sè a) NhiÖm vô CÇn chän sè dïng ®Ó cho ng­êi l¸I chän vÞ trÝ sè phï hîp víi c¸c chÕ ®é cña xe vµ t×nh tr¹ng mÆt ®­êng khi «t« vËn hµnh. b) CÊu t¹o (h×nh. 3-14) CÇn chän sè gåm cã : Hép ®iÒu khiÓn, cÇn chän sè, d©y kÐo (hoÆc thanh kÐo), c¸c c«ng t¾c ®Ìn OD... VÞ trÝ chän sè CÇn chän sè §Ìn b¸o OD Bé vi sai Hép ® khiÓn Hép sè hµnh tinh C«ng t¾c ®iÒu khiÓn trungian H×nh 3-14. S¬ ®å cÊu t¹o cña hép vµ cÇn chän sè c. C¸c vÞ trÝ chän sè VÞ trÝ P dïng ®Ó : ®ç xe, khëi ®éng ®éng c¬ hoÆc dõng xe chê nh­ng kh«ng t¾t m¸y VÞ trÝ N dïng ®Ó : t¹o sè trung gian (Mo), khëi ®éng ®éng c¬, dõng xe khi ng­êi l¸I kh«ng rêi khái xe. VÞ trÝ D dïng ®Ó : vËn hµnh xe trªn ®­êng th¼ng tèt (t­¬ng øng sè 2, 3, 4, trªn hép sè c¬ khÝ, cã tû sè truyÒn th¼ng i =1,0). VÞ trÝ 2 dïng ®Ó : vËn hµnh xe trªn ®­êng xÊu, ®­êng tr¬n, ®­êng dèc(t­¬ng øng sè 2, 3, trªn hép sè c¬ khÝ, cã tû sè truyÒn i =1,5- 2,0). VÞ trÝ L dïng ®Ó : vËn hµnh xe trªn ®­êng rÊt xÊu, ®­êng tr¬n, ®­êng rÊt dèc (t­¬ng øng sè 1, 2, trªn hép sè c¬ khÝ, cã tû sè truyÒn i =2,5- 5,0). VÞ trÝ OD dïng ®Ó : vËn hµnh xe trªn ®­êng th¼ng tèt, ®­êng cao tèc (t­¬ng øng sè 5 trªn hép sè c¬ khÝ, cã tû sè truyÒn t¨ng i = 0,6-0,8). §èi víi xe cã sè OD cÇn Ên c«ng t¾c OD cho ®Ìn OD t¾t. VÞ trÝ R dïng ®Ó : vËn hµnh lïi xe trªn (cã tû sè truyÒn i = 4,0- 1,5). - Khi chuyÓn tõ sè lïi sang sè tiÕn hoÆc ngù«c l¹i cÇn ph¶I dõng xe - Khi xe ®ang vËn hµnh kh«ng ®­îc phÐp ®Èy cÇn chän sè vµo vÞ trÝ P - Th­êng xuyªn sö dông vÞ trÝ D vµ Ên c«ng t¾c OD, khi xe vËn hµnh trªn ®­êng th¼ng tèt ®Ó tiÕt kiÖm nhiªn liÖu vµ n©ng cao tuæi thä cña «t«. - H¹n chÕ sö dông vÞ trÝ 2 vµ L trong thêi gian dµi. 7. Van ®iÒu khiÓn vµ van ®iÒu ¸p (h×nh 3-15) a. NhiÖm vô - Van ®iÒu khiÓn dïng ®Ó ®ãng më c¸c ®­êng dÇu theo ®óng c¸c vÞ trÝ cña cÇn chän sè. - Van ®iÒu ¸p dïng ®iÒu chØnh ¸p suÊt thuû lùc chuÈn ®Õn c¸c bé phËn t­¬ng øng víi c«ng suÊt ®éng c¬ (®iÒu ¸p s¬ cÊp) vµ ®iÒu chØnh ¸p suÊt bé biÕn m«, ¸p suÊt dÇu b«I tr¬n c¸c bé phËn (®iÒu ¸p thø cÊp). b. CÊu t¹o (h×nh. 3-14) - Van ®iÒu khiÓn gåm cã : Van tr­ît l¾p trong xi lanh cña hép cÇn chän sè, ®Çu van l¾p víi cÇn chän sè, xi lanh cã c¸c lç ®Çu th«ng ®Õn c¸c bé phËn cña hép sè (h×nh 3-14a). Van ®iÒu khiÓn Th©n van §Õn d·y L vµ 2 L2DNR P Van ®iÒu ¸p s¬ cÊp Van ®iÒu ¸p thø cÊp Lß xo DÇu tõ b¬m ®Õn §Õn van r¬ le kho¸ ¸p suÊt b«i tr¬n DÇu x¶ Lç tiÕt l­u a) b) H×nh 3-15. S¬ ®å cÊu t¹o cña van ®iÒu khiÓn vµ van ®iÒu ¸p a) CÊu t¹o van ®iÒu khiÓn; b) CÊu t¹o vµ ho¹t ®éng cña van ®iÒu ¸p s¬ cÊp vµ thø cÊp a) a) b) c) H×nh 1-9 S¬ ®å cÊu t¹o vµ ho¹t ®éng cña van ®iÒu tiÕt ¸p suÊt a) Khi ¸p suÊt nhá b) Khi ¸p suÊt lín, dÇu vÒ biÕn m« c) Van ®iÒu tiÕt khi ¸p suÊt cao, dÇu vÒ tr­íc b¬m - Van ®iÒu ¸p cã : xi lanh, pitt«ng, lß xo van s¬ cÊp vµ xi lanh, pitt«ng, lß xo van thø cÊp l¾p trong côm van thuû lùc cña hép sè (h×nh 3-14b). c) Nguyªn t¾c ho¹t ®éng Khi ng­êi l¸I ®iÒu khiÓn cÇn chän sè vµo c¸c vÞ trÝ t­¬ng øng N, hoÆc D, 2, L, R, P ®Èy van ®iÒu khiÓn më th«ng ®­êng dÇu cã ¸p suÊt chuÈn ®Õn c¸c c¬ cÊu hép sè t­¬ng øng ho¹t ®éng. - Van ®iÒu ¸p dïng ®iÒu chØnh ¸p suÊt thuû lùc chuÈn ®Õn c¸c bé phËn t­¬ng øng víi c«ng suÊt ®éng c¬ (®iÒu ¸p s¬ cÊp) vµ ®iÒu chØnh ¸p suÊt bé biÕn m«, ¸p suÊt dÇu b«I tr¬n c¸c bé phËn (®iÒu ¸p thø cÊp). 8. Van b­ím ga vµ van c¾t gi¶m t¶i a) NhiÖm vô - Van b­ím ga dïng ®Ó t¹o ra ¸p suÊt t­¬ng øng víi gãc më cña b­ím ga vµ tèc ®é cña ®éng c¬. - Van c¾t gi¶m t¶I dïng ®iÒu chØnh ¸p suÊt c¾t t¸c ®éng lªn van b­ím ga vµ ®­îc dÉn ®éng b»ng ¸p suÊt ly t©m (do sù chªnh lÖch ®­êng kÝnh cña hai pitt«ng A & B). ViÖc cÊp ¸p suÊt c¾t ®Õn van b­ím ga lµm gi¶m ¸p suÊt b­ím ga tr¸nh cho b¬m dÇu khái mÊt m¸t c«ng suÊt ¸p suÊt chuÈn tõ b¬m dÇu Van chuyÓn sè thÊp Cam ®iÒu khiÓn ¸p suÊt ly t©m Van c¾t gi¶m ¸p Lo xo Van b­ím ga D©y nèi ®Õn b­ím ga Lß xo ¸p suÊt c¾t gi¶m ¸p - ®Õn van chuyÓn sè 3, 4 §Õn van ch sè 1,2 & 3 H×nh 3-16. S¬ ®å cÊu t¹o cña van b­ím ga vµ van c¾t gi¶m ¸p Th©n van trªn Van ®iÒu ¸p s¬ cÊp Van r¬le biÕn m« b) CÊu t¹o (h×nh. 3-16) - Van b­ím ga gåm cã : van pitt«ng vµ lß xo ®­îc l¾p trong xi lanh cïng víi van chuyÓn sè thÊp. - Van c¾t gi¶m ¸p gåm cã : xi lanh, lß xo vµ van hai pitt«ng (pitt«ng A trªn cã ®­êng kÝnh l¬n h¬n pitt«ng B d­íi) ®­îc l¾p gi÷a van b­ím ga vµ van ly t©m. Van ®/c sè 2 Kho¸ biÕn m« B¸nh b¬m R«to tua bin Van tÝn hiÖu kho¸ biÕn m« Van chuyÓn sè 3, 4 Van chuyÓn sè 2, 3 Van ®iÒu ¸p Van chuyÓn sè 1, 2 9. Van ly t©m vµ bé tÝch n¨ng a) NhiÖm vô - Van ly t©m dïng c©n b»ng ¸p suÊt chuÈn tõ van ®iÒu khiÓn vµ lùc ly t©m cña khèi l­îng ly t©m ®Ó t¹o ra ¸p suÊt thuû lùc t­¬ng øng víi tèc ®é «t«. - Bé tÝch n¨ng cã t¸c dông gi¶m c¸c chÊn ®éng khi chuyÓn sè th«ng qua ¸p suÊt dÇu t¸c dông lªn pitt«ng c©n b»ng víi lß xo. Bé tÝch n¨ng ly hîp t th¼ng sè truyÒn th¼ng Lß xo Khèi l­îng ly t©m Lß xo Van ®iÒu khiÓn bé tÝch n¨ng Van ly t©m DÇu x¶ §Õn van r¬ le kho¸ BM ¸p suÊt chuÈn Bé tÝch n¨ng phanh ®Üa Bé tÝch n¨ng ly hîp sè tiÕn Pitt«ng §Õn van chuyÓn sè Vµ c¾t gi¶m ¸p Van tÝn hiÖu kho¸ BM a) b) H×nh 3-17. S¬ ®å cÊu t¹o cña van ly t©m vµ bé tÝch n¨ng a) CÊu t¹o bé tÝch n¨ng, b) CÊu t¹o van ly t©m Kho¸ biÕn m« B¸nh b¬m R«to tua bin Van chuyÓn sè 3, 4 Th©n van trªn Van ®iÒu ¸p s¬ cÊp Van r¬le biÕn m« b) CÊu t¹o (h×nh. 3-17) - Van ly t©m (h×nh. 3-17b) gåm cã : Khèi l­îng ly t©m, lß xo, xi lanh vµ van pit«ng ®­îc dÉn ®éng th«ng qua b¸nh r¨ng ¨n khíp víi b¸nh r¨ng chñ ®éng vi sai (hoÆc trôc thø cÊp) - Bé tÝch n¨ng (h×nh. 3-17a) gåm cã : 3 bé tÝch n¨ng chøa xi lanh, lß xo vµ pitt«ng ®­îc nèi th«ng víi ®­êng dÇu tõ van ®iÒu khiÓn bé tÝch n¨ng. 10. Van chuyÓn sè a) NhiÖm vô - Van chuyÓn sè dïng ®Ó gi¶m ¸p suÊt chuÈn tõ van ®iÒu khiÓn ®Õn c¸c c¸c c¬ cÊu phanh, ly hîp… cã t¸c dông ®iÒu khiÓn hép sè ho¹t ®éng cã m« men phï hîp víi t×nh tr¹ng cña mÆt ®­êng. - Bao gåm : Van ®iÒu biÕn thÊp, van ®iÒu biÕn sè 2, van chuyÓn sè 1-2, van chuyÓn sè 2-3 vµ van chuyÓn sè OD. §Õn phanh sè 1 vµ sè lïi Van chuyÓn sè thÊp ¸p suÊt ®iÒu biÕn thÊp Van ®iÒu khiÓn Van ®iÒu biÕn §Õn van ®iÒu biÕn s¬ cÊp Van chuyÓn sè 1-2 ¸p suÊt chuÈn H×nh 3-18. S¬ ®å cÊu t¹o cña van chuyÓn sè Kho¸ biÕn m« B¸nh b¬m R«to tua bin Van chuyÓn sè 3, 4 Th©n van trªn Van ®iÒu ¸p s¬ cÊp Van r¬le biÕn m« b) CÊu t¹o (h×nh. 3-18) - Van chuyÓn sè (h×nh. 3-18) gåm cã : xi lanh, van pitt«ng vµ lß xo - C¸c van chuyÓn sè ®­îc l¾p trong côm van d­íi c¸c te hép sè hµnh tinh bao gåm : Van ®iÒu biÕn thÊp, van ®iÒu biÕn sè 2, van chuyÓn sè 1-2, van chuyÓn sè 2-3 vµ van chuyÓn sè OD 11. HÖ thèng ®iÒu khiÓn chuyÓn sè a) NhiÖm vô - HÖ thèng ®iÒu khiÓn chuyÓn sè dïng chuyÓn ho¸ t¶I ®éng c¬ (®é më b­ím ga) vµ tèc ®é xe thµnh c¸c tÝn hiÖu thuû lùc. C¸c tÝn hiÖu sÏ ®iÒu khiÓn ¸p suÊt thuû lùc ®Õn c¸c ly hîp, c¸c phanh vµ c¸c bé truyÒn hµnh tinh ®Ó tù ®éng thay ®æi tû sè truyÒn phï hîp c¸c chÕ ®é l¸I xe theo t×nh tr¹ng mÆt ®­êng. - HÖ thèng ®iÒu khiÓn bao gåm : c¸c bé chuyÓn ®æi vµ truyÒn tÝn hiÖu tõ t¶I ®éng c¬ vµ tèc ®é «t« (c¶m biÕn ®é më b­ím ga, c¶m biÕn tèc ®é «t«, c¶m biÕn nhiÖt ®é n­íc ®éng c¬). B­ím ga Van ly t©m Côm van thuû lùc Bµn ®¹p b­ím ga Bé vi sai Bé ®iªï khiÓn trung t©m D©y c¸p b­ím ga Hép sè hµnh tinh H×nh 3-19. S¬ ®å cÊu t¹o hÖ thèng ®iÒu khiÓn chuyÓn sè Kho¸ biÕn m« B¸nh b¬m R«to tua bin Van ®iÒu ¸p s¬ cÊp Van r¬le biÕn m« b) CÊu t¹o (h×nh. 3-19) - Côm van thuû lùc gåm cã : van ®iÒu ¸p , van c¾t gi¶m ¸p, van b­ím ga, van ly t©m, van ®iÒu khiÓn bé tÝch n¨ng, van tÝn hiÖu kho¸ biÕn m« vµ c¸c van chuyÓn sè. - C¸c c¶m biÕn : c¶m biÕn khãa ®iÖn, c¶m biÕn ®é më b­ím ga, c¶m biÕn tèc ®é «t«, c¶m biÕn vÞ trÝ cÇn chän sè, c¶m biÕn nhiÖt ®é dÇu hèp sè vµ ®éng c¬, c¶m biÕn c«ng t¾c b¸o phanh vµ c«ng t¾c OD. IV. Ph­¬ng ph¸p kiÓm tra b¶o d­ìng hép sè.hµnh tinh A. Néi dung B¶o d­ìng hép sè 1. Lµm s¹ch bªn ngoµi vµ x¶ dÇu b«i tr¬n 2. Th¸o rêi c¸c chi tiÕt, bé phËn vµ lµm s¹ch. 3. KiÓm tra h­ háng chi tiÕt 4. Thay thÕ chi tiÕt theo ®Þnh kú ( jo¨ng, ®Öm, lß xo, ®Üa ma s¸t , c¸c van...) 5. L¾p c¸c chi tiÕt vµ bé phËn. 6. Thay dÇu b«i tr¬n 7. KiÓm tra vµ vÖ sinh c«ng nghiÖp B. KiÓm tra hép sè hµnh tinh 1. KiÓm tra bªn ngoµi h«p sè - Dïng kÝnh phãng ®¹i ®Ó quan s¸t c¸c vÕt nøt bªn ngoµi vá vµ n¾p hép sè vµ kiÓm tra møc dÇu cña hép sè. - §iÒu khiÓn cÇn chän sè vµo ®ñ c¸c vÞ trÝ nhÑ nhµng khi ®éng c¬ ch­a ho¹t 1. KiÓm tra khi vËn hµnh - §iÒu khiÓn cÇn chän sè vµo ®ñ c¸c vÞ trÝ khi ®éng c¬ ho¹t ®éng vµ vËn hµnh «t« trªn ®­êng. Khi ®iÒu khiÓn cÇn chän sè khã, bÞ kÑt hoÆc hép sè lµm viÖc kh«ng ªm cã tiÕng kªu ån kh¸c th­êng cÇn phaØ kiÓm tra vµ söa ch÷a kÞp thêi. V. C©u hái vµ bµi tËp 1. NhiÖm vô cña bé b¸nh r¨ng hµnh tinh ? ly hîp nhiÒu ®Üa vµ c¸c bé phanh ? 2. ¦u nh­îc ®iÓm cña hép sè hµnh tinh ? 3. (Bµi tËp) VÏ s¬ ®å cÊu t¹o vµ nªu nguyªn t¾c ho¹t ®éng cña bé b¸nh r¨ng hµnh tinh ? tHùC tËp b¶o d­ìng hép sè hµnh tinh I. tæ chøc chuÈn bÞ n¬i lµm viÖc 1. Môc ®Ých: - RÌn luyÖn kü n¨ng th¸o l¾p bé biÕn m« vµ hép sè hµnh tinh. - NhËn d¹ng c¸c bé ph©n chÝnh cña bé biÕn m« vµ hép sè hµnh tinh 2. Yªu cÇu: - Th¸o, l¾p thµnh th¹o, ®óng quy tr×nh vµ ®óng yªu cÇu kü thuËt. - NhËn d¹ng ®­îc c¸c bé phËn bé biÕn m« vµ hép sè hµnh tinh - Sö dông dông cô hîp lý, chÝnh x¸c. - §¶m b¶o an toµn trong qu¸ tr×nh th¸o, l¾p - Tæ chøc n¬i lµm viÖc khoa häc, ng¨n n¾p, gän gµng. 3. ChuÈn bÞ: a) Dông cô: - Dông cô th¸o l¾p bé biÕn m« vµ hép sè hµnh tinh - Khay ®ùng dông cô, chi tiÕt - Gi¸ n©ng cÇu xe, kÝch n©ng vµ gç chÌn kª lèp xe. - §ång hå so - Pan me, th­íc cÆp, c¨n l¸ - C¸c thiÕt bÞ dïng kiÓm tra, chÈn ®o¸n h­ háng bé biÕn m« vµ hép sè hµnh tinh b) VËt t­: - GiÎ s¹ch - GiÊy nh¸m - Nhiªn liÖu röa, dÇu mì b«i tr¬n - C¸c van, bé ly hîp, bé phanh vµ jo¨ng ®Öm thay thÕ.... - Tµi liÖu ph¸t tay vÒ c¸c quy tr×nh vµ tra cøu c¸c yªu cÇu kü thuËt söa ch÷a bé biÕn m« vµ hép sè hµnh tinh. - Bè trÝ n¬i lµm viÖc cho nhãm häc viªn ®ñ diÖn tÝch, ¸nh s¸ng vµ th«ng giã. II. TH¸O L¾P hép sè hµnh tinh A. Quy tr×nh th¸o rêi hép sè hµnh tinh (h×nh. 3-20 & 3-21) Vá hép sè Th©n van d­íi Th©n van trªn Phanh d¶i Vá hép sè B¬m dÇu Bé c¶o Bé ly hîp Phanh nhiÒu ®Üa Khíp mét chiÒu H×nh 3-20. Th¸o l¾p chi tiÕt cña hép sè hµnh tinh 1. ChuÈn bÞ dông cô vµ n¬i lµm viÖc - Bé dông cô tay nghÒ th¸o hép sè - Lµm s¹ch bªn ngoµi côm hép sè 2. X¶ dÇu hép sè vµ th¸o c¸c te - Th¸o ®ai èc x¶ dÇu vµ x¶ dÇu hép sè - Th¸o c¸c bul«ng h·m vµ n¨ng vá hép sè lªn 3. Th¸o c¸c èng dÉn dÇu vµ bé van thuû lùc - Th¸o 4 èng dÇu - Th¸o c¸p b­ím ga, c¸c bul«ng vµ lÊy bé van ra ngoµi 4. Th¸o pitt«ng bé tÝch n¨ng vµ pitt«ng cña phanh d¶i - Th¸o pitt«ng cïng lß xo - Th¸o trôc s¬ cÊp 5. Th¸o b¬m dÇu - Dïng c¶o kÐo b¬m dÇu ra ngoµi 6. Th¸o trèng phanh sau vµ vµnh ngoµi khíp mét chiÒu - Dïng tua vÝt th¸o vßng h·m vµ trèng phanh - Th¸o vµnh ngoµi khíp mét chiÒu vµ mÆt bÝch cña phanh sè lïi vµ sè 1 7. Th¸o pit«ng phanh sè lïi vµ sè 1 vµ vµnh ngoµi khíp mét chiÒu - Dïng c¶o Ðp lß xo - Dïng k×m th¸o vßng h·m vµ lß xo - Thæi khÝ vµo trong vá ®Èy pitt«ng ra ngoµi 8. Th¸o ly hîp vµ trôc s¬ cÊp - Th¸o phanh h·m vá, pit«ng vµ van bi - Th¸o c¸c ®Üa ma s¸t, ®Üa Ðp vµ lß xo moay¬ 9. Th¸o phanh nhiÒu ®Üa sau vµ cÇn dÉn bé hµnh tinh tr­íc - Th¸o phanh h·m, trèng phanh vµ pitt«ng - Th¸o c¸c ®Üa ma s¸t , ®Üa Ðp vµ lß xo moay¬ - Th¸o cÇn dÉn bé hµnh tinh 10. Th¸o khíp mét chiÒu tr­íc vµ moay¬ phanh sau - Th¸o phanh h·m - Th¸o vµnh ngoµi, vµnh trong, vµ con l¨n 11. Th¸o phanh nhiÒu ®Üa vµ khíp mét chiÒu sau - Th¸o phanh h·m CÇn dÉn vµ b r¨ng hµnh tinh B r¨ng bao Phanh nhiÒu ®Üa OD Trôc trung gian H×nh 3-21. Th¸o l¾p hép sè hµnh tinh - Th¸o c¸c ®Üa ma s¸t , ®Üa Ðp vµ lß xo moay¬ - Th¸o vµnh ngoµi, vµnh trong vµ con l¨n 12. Th¸o bé hµnh tinh sau - Th¸o phanh h·m vµ b¸nh r¨ng bao - Th¸o c¸c ®Üa phanh - Th¸o vµnh ngoµi, vµnh trong vµ con l¨n 13. Th¸o bé b¸nh r¨ng hµnh tinh sè OD - Th¸o phanh h·m vµ b¸nh r¨ng bao OD - Th¸o phanh nhiÒu ®Üa - Th¸o cÇn dÉn vµ b¸nh r¨ng hµnh tinh 14. Th¸o trôc trung gian - Th¸o trôc trung gian vµ æ bi ra ngoµi 15. Th¸o rêi c¸c bé phËn - Th¸o rêi côm van thuû lùc - Th¸o rêi côm trôc trung gian - Th¸o cÇn dÉn vµ b¸nh r¨ng hµnh tinh 16. Lµm s¹ch vµ kiÓm tra chi tiÕt - Lµm s¹ch chi tiÕt - KiÓm tra chi tiÕt B. Quy tr×nh l¾p Ng­îc l¹i quy tr×nh th¸o (sau khi thay thÕ c¸c chi tiÕt h­ háng) - Tra dÇu, mì b«i tr¬n c¸c chi tiÕt : æ bi, c¸c lç chèt. - Thay thÕ c¸c chi tiÕt theo ®Þnh kú b¶o d­ìng (vßng ®Öm, ®Üa ma s¸t, phe h·m). C¸c chó ý - Sö dông ®óng dông cô th¸o l¾p (th¸o æ bi, phanh h·m ...) - NhÑ nhµng, tr¸nh va ch¹m m¹nh lµm háng c¸c b¸nh r¨ng vµ bé ®ång tèc (cã c¸c chi tiÕt lµm b»ng ®ång) - L¾p ®Çy ®ñ c¸c ®Öm vµ ®óng vÞ trÝ. - Ng©m c¸c ®Üa ma s¸t míi trong dÇu 15 phót, ®Ó vËt liÖu ngÊm dÇu vµ në ®Òu tr­íc khi l¾p. II. quy tr×nh b¶o d­ìng hép sè 1. ChuÈn bÞ dông cô vµ n¬i lµm viÖc - Bé dông cô tay nghÒ th¸o l¾p hép sè - Khay, c¶o c¸c lo¹i 2. Lµm s¹ch bªn ngoµi côm hép sè - DÇu röa, bµn ch¶i vµ giÎ lau - Lµm s¹ch bªn ngoµi hép sè 3. X¶ dÇu hép sè - Thïng chøa dÇu - Th¸o bu l«ng x¶ dÇu 4. Th¸o rêi hép sè hµnh tinh - Bé dông cô tay nghÒ th¸o hép sè - Th¸o c¸c bu l«ng h·m n¾p - Th¸o c¸c trôc vµ b¸nh r¨ng - Th¸o rêi c¸c chi tiÕt cña côm ly hîp, côm phanh, côm van thuû lùc vµ c¸c b¸nh r¨ng B r¨ng bao sau B¸nh r¨ng bao tr­íc Khíp mét chiÒu tr­íc Khíp mét chiÒu sau Ly hîp sau Ly hîp tr­íc B¬m dÇu Trôc s¬ cÊp Trôc trung gian B¸nh r¨ng hµnh tinh tr­íc B r¨ng mÆt trêi Phanh d¶i Phanh nhiÒu ®Üa tr­íc Phanh nhiÒu ®Üa sau Vá hép sè N¾p sau hép sè hép sè B r¨ng hµnh tinh sau Ly hîp nhiÒu ®Üa OD Phanh nhiÒu ®Üa OD Trôc trung gian B¸nh r¨ng hµnh tinh OD B r¨ng trung gian Vá hép OD Khíp mét chiÒu OD H×nh 3-22. S¬ ®å th¸o rêi chi tiÕt cña hép sè hµnh tinh 5. Lµm s¹ch, kiÓm tra chi tiÕt - Lµm s¹ch c¸c chi tiÕt - KiÓm tra bªn ngoµi c¸c chi tiÕt 6. L¾p c¸c chi tiÕt - Tra mì b«i tr¬n - Thay c¸c chi tiÕt theo ®Þnh kú ( æ bi, ®Üa ma s¸t vµ vßng ®Öm) 7. Thay dÇu b«i tr¬n - Thay ®óng lo¹i dÇu quy ®Þnh 8. KiÓm tra tæng hîp vµ vÖ sinh c«ng nghiÖp - KiÓm tra bªn ngoµi hép sè vµ dông cô, thiÕt bÞ - Thu dän dông cô vµ vÖ sinh c«ng nghiÖp C¸c chó ý - KiÓm tra vµ quan s¸t kü c¸c chi tiÕt bÞ nøt vµ chên háng ren. - Sö dông dông cô ®óng lo¹i vµ vÆn chÆt ®ñ lùc quy ®Þnh. - Thay thÕ c¸c chi tiÕt (æ bi, ®Üa ma s¸t vµ ®Öm kÝn...)theo ®Þnh kú vµ bÞ h­ háng. C¸c bµi tËp më réng vµ n©ng cao i. Tªn bµi tËp 1. Hép sè hµnh tinh kh«ng l¾p víi bé vi sai ? 2. Hép sè hµnh tinh l¾p víi bé vi sai? II. Yªu cÇu cÇn ®¹t 1. Tr×nh bµy ®­îc cÊu t¹o vµ nguyªn t¾c ho¹t ®éng cña Hép sè hµnh tinh kh«ng l¾p víi bé vi sai ? tiÕn ? 2. VÏ ®óng s¬ ®å cÊu t¹o vµ tr×nh bµy nguyªn t¾c ho¹t ®éng cña Hép sè hµnh tinh l¾p víi bé vi sai? III. Thêi gian - Sau 2 tuÇn nép ®ñ c¸c bµi tËp. Bµi 4 söa ch÷a vµ b¶o d­ìng hép sè hµnh tinh -M· bµi: HAR. 02 18 04 Giíi thiÖu : Hép sè hµnh tinh lµ mét bé phËn cña hÖ thèng truyÒn lùc «t« ®­îc ®Æt gi÷a bé biÕn m« vµ truyÒn ®éng c¸c ®¨ng (hoÆc l¾p víi bé vi sai). Cã chøc n¨ng tù ®éng thay ®æi m«men, tèc ®é cña ®éng c¬ phï hîp víi t×nh tr¹ng lùc c¶n trªn ®­êng vµ t¹o nªn chuyÓn ®éng lïi cho «t«. Th«ng qua sù truyÒn lùc cña c¸c cÆp b¸nh r¨ng hµnh tinh liªn tôc, ®iÒu kiÖn lµm viÖc truyÒn lùc lín vµ chÞu nhiÖt ®é cao cña ¸p suÊt thuû lùc nªn c¸c chi tiÕt dÔ bÞ h­ háng cÇn ®­îc tiÕn hµnh kiÓm tra, b¶o d­ìng th­êng xuyªn vµ söa ch÷a kÞp thêi ®Ó ®¶m b¶o c¸c yªu cÇu kü thuËt vµ n©ng cao tuæi thä cña hép sè hµnh tinh trªn «t«. Môc tiªu thùc hiÖn: 1.Tr×nh bµy ®óng c¸c hiÖn t­îng, nguyªn nh©n h­ háng cña hép sè hµnh tinh. 2. Gi¶i thÝch ®­îc c¸c ph­¬ng ph¸p kiÓm tra b¶o d­ìng, söa ch÷a hép sè hµnh tinh. 3.Th¸o l¾p, kiÓm tra vµ b¶o d­ìng söa ch÷a ®­îc hép sè ®óng yªu cÇu kü thuËt.. Néi dung chÝnh: 1. Nh÷ng hiÖn t­îng, nguyªn nh©n h­ háng cña hép sè hµnh tinh. 2. Ph­¬ng ph¸p kiÓm tra, chÈn ®o¸n vµ b¶o d­ìng, söa ch÷a hép sè hµnh tinh. 3.Th¸o l¾p, kiÓm tra vµ b¶o d­ìng söa ch÷a ®­îc hép sè ®óng yªu cÇu kü thuËt. Häc t¹i phßng häc chuyªn m«n ho¸ I. nh÷ng hiÖn t­îng vµ nguyªn nh©n h­ háng hép sè 1. §iÒu khiÓn cÇn chän sè khã kh¨n a) HiÖn t­îng Khi ng­êi l¸i ®iÒu khiÓn cÇn chän sè c¶m thÊy nÆng h¬n b×nh th­êng vµ cã tiÕng kªu. b) Nguyªn nh©n - CÇn chän sè bÞ kÑt hoÆc cong. - Van ®iÒu khiÓn kÑt háng. 2. Hép sè tù nh¶y sè a) HiÖn t­îng Khi «t« vËn hµnh, ng­êi l¸i kh«ng ®iÒu khiÓn cÇn chän sè, nh­ng hép sè tù ®éng thay ®æi m« men kh«ng phï hîp víi t×nh tr¹ng mÆt ®­êng. b) Nguyªn nh©n - C¬ cÊu ly hîp mßn hoÆc kÑt háng. - Bé phanh h·m mßn háng kh«ng cßn t¸c dông - HÖ thèng ®iÒu khiÓn : c¸c bé c¶m biÕn hoÆc van thuû lùc kÑt háng. 3. Hép sè ho¹t ®éng kh«ng ªm, cã tiÕng ån kh¸c th­êng a) HiÖn t­îng Nghe tiÕng ån, khua nhiÒu ë hép sè khi xe vËn hµnh. b) Nguyªn nh©n - C¸c trôc mßn vµ b¸nh r¨ng hµnh tinh mßn, nøt g·y hoÆc trôc cong. - DÇu b«i tr¬n thiÕu. - C¸c æ bÞ mßn, vì. - C¸c côm phanh hoÆc ly hîp nøt, vì. 4. Hép sè kh«ng ho¹t ®éng a) HiÖn t­îng Khi ®· chän sè vµ vËn hµnh «t« nh­ng xe kh«ng ho¹t ®éng. b) Nguyªn nh©n - HÖ thèng ®iÒu khiÓn thuû lùc háng - B¬m dÇu háng kh«ng ho¹t ®éng. - C¸c trôc vµ b¸nh r¨ng kÑt háng nøt vì æ bi. 5. Hép sè ch¶y, rØ dÇu b«i tr¬n a) HiÖn t­îng - Bªn ngoµi hép sè rØ, ch¶y dÇu. b) Nguyªn nh©n - Vá hép sè bÞ nøt, - BÒ mÆt l¾p ghÐp bÞ nøt, jo¨ng ®Öm háng. - Bul«ng h·m chên háng II. Ph­¬ng ph¸p kiÓm tra vµ b¶o d­ìng hép sè hµnh tinh. A. KiÓm tra chung hép sè 1. KiÓm tra khi ®iÒu khiÓn cÇn chän sè §iÒu khiÓn cÇn chän sè ph¶i nhÑ nhµng vµ ªm. - KiÓm tra : §iÒu khiÓn cÇn chän sè khi ®éng c¬ ch­a ho¹t ®éng vµ ®ang ho¹t ®éng. NÕu khi ®iÒu khiÓn cÇn chän sè c¶m thÊy nÆng, kh«ng ªm hoÆc hép sè lµm viÖc kh«ng ªm, cã tiÕng kªu cÇn phaØ kiÓm tra vµ söa ch÷a kÞp thêi. 2. KiÓm tra bªn ngoµi h«p sè - KiÓm tra : quan s¸t bªn ngoµi hép sè c¸c vÕt ch¶y rØ dÇu vµ dïng kÝnh phãng ®¹i ®Ó quan s¸t c¸c vÕt nøt bªn ngoµi vá vµ n¾p hép sè. B. néi dung b¶o d­ìng hép sè hµnh tinh 1. Lµm s¹ch bªn ngoµi vµ x¶ dÇu b«i tr¬n 2. Th¸o rêi hép sè vµ lµm s¹ch c¸c chi tiÕt. 3. KiÓm tra h­ háng chi tiÕt 4. Thay thÕ chi tiÕt theo ®Þnh kú ( jo¨ng, ®Öm, c¸c ®Üa ma s¸t, c¸c æ bi...) 5. L¾p c¸c chi tiÕt vµ bé phËn. 6. Thay dÇu b«i tr¬n 7. KiÓm tra tæng hîp vµ vÖ sinh c«ng nghiÖp III. C¢U HáI Vµ BµI TËP 1. Tr×nh bµy c¸c nguyªn nh©n h­ háng khi hép sè hµnh tinh kh«ng ho¹t ®éng ? 2. Tr×nh bµy c¸c nguyªn nh©n h­ háng cña cÇn chän sè ? 3. (Bµi tËp) LËp quy tr×nh th¸o l¾p mét hép sè hµnh tinh cña métlo¹i «t« ? tHùC tËp söa ch÷a vµ b¶o d­ìng hép sè hµnh tinh I. tæ chøc chuÈn bÞ n¬i lµm viÖc 1. Môc ®Ých: - RÌn luyÖn kü n¨ng th¸o l¾p bé biÕn m« vµ hép sè hµnh tinh. - NhËn d¹ng c¸c bé ph©n chÝnh cña bé biÕn m« vµ hép sè hµnh tinh 2. Yªu cÇu: - Th¸o, l¾p thµnh th¹o, ®óng quy tr×nh vµ ®óng yªu cÇu kü thuËt. - NhËn d¹ng ®­îc c¸c bé phËn bé biÕn m« vµ hép sè hµnh tinh - Sö dông dông cô hîp lý, chÝnh x¸c. - §¶m b¶o an toµn trong qu¸ tr×nh th¸o, l¾p - Tæ chøc n¬i lµm viÖc khoa häc, ng¨n n¾p, gän gµng. 3. ChuÈn bÞ: a) Dông cô: - Dông cô th¸o l¾p bé biÕn m« vµ hép sè hµnh tinh - Khay ®ùng dông cô, chi tiÕt - Gi¸ n©ng cÇu xe, kÝch n©ng vµ gç chÌn kª lèp xe. - §ång hå so - Pan me, th­íc cÆp, c¨n l¸ - C¸c thiÕt bÞ dïng kiÓm tra, chÈn ®o¸n h­ háng bé biÕn m« vµ hép sè hµnh tinh b) VËt t­: - GiÎ s¹ch - GiÊy nh¸m - Nhiªn liÖu röa, dÇu mì b«i tr¬n - C¸c van, bé ly hîp, bé phanh vµ jo¨ng ®Öm thay thÕ.... - Tµi liÖu ph¸t tay vÒ c¸c quy tr×nh vµ tra cøu c¸c yªu cÇu kü thuËt söa ch÷a bé biÕn m« vµ hép sè hµnh tinh. - Bè trÝ n¬i lµm viÖc cho nhãm häc viªn ®ñ diÖn tÝch, ¸nh s¸ng vµ th«ng giã. II. TH¸O L¾P hép sè hµnh tinh A. Quy tr×nh th¸o hép sè trªn xe «t« 1. Lµm s¹ch bªn ngoµi côm hép sè - ChÌn c¸c lèp xe ch¾c ch¾n vµ kÐo h·m phanh tay - Dïng b¬m n­íc ¸p suÊt cao vµ phun n­íc röa s¹ch c¸c cÆn bÈn bªn ngoµi gÇm «t«. - Dïng b¬m h¬i vµ thæi khÝ nÐn lµm s¹ch cÆn bÈn vµ n­íc b¸m bªn ngoµi côm hép sè. 2. Th¸o c¸c bé phËn liªn quan bªn ngoµi côm hép sè hµnh tinh - Dïng bé dông cô tay nghÒ söa ch÷a «t« - Th¸o c¸c ®Çu d©y ®iÖn, c¸c thanh kÐo hoÆc d©y ®iÒu khiÓn ®Õn hép sè. - Th¸o rêi ®Çu ®ßn Ðp vµ thanh kÐo ly hîp (vá hép sè liÒn vá ngoµi bé ly hîp) 3. Th¸o truyÒn ®éng c¸c ®¨ng (hoÆc cÇu chñ ®éng tr­íc) - Dïng d©y treo truyÒn ®éng c¸c ®¨ng - L¾p d©y treo truyÒn ®éng c¸c ®¨ng ch¾c ch¾n - Th¸o c¸c ®ai èc cña hai khíp c¸c ®¨ng vµ ®­a c¸c ®¨ng ra ngoµi 4. Th¸o hép sè khái «t« - ChuÈn bÞ gi¸ treo, pal¨ng chuyªn dïng, xe ®ì hép sè vµ thïng chøa dÇu hép sè. - Th¸o n¾p sµn xe phÝa trªn hép sè vµ hép cÇn chän sè - L¾p gi¸ treo, pal¨ng vµ treo gi÷ hép sè vµ bé biÕn m« an toµn. - X¶ dÇu hép sè vµ bé biÕn m« - Th¸o c¸c bu l«ng h·m bé biÕn m« vµ hép sè khái ®éng c¬ - §Èy bé biÕn m« vµ hép sè vÒ phÝa sau vµ níi láng tõ tõ pa l¨ng ®Ó lÊy bé biÕn m« vµ hép sè ra khái «t«. B. Th¸o rêi hép sè hµnh tinh (§· häc trong bµi 3) C. Quy tr×nh l¾p Ng­îc l¹i quy tr×nh th¸o (sau khi söa ch÷a vµ thay thÕ c¸c chi tiÕt h­ háng) C¸c chó ý. - Kª kÝch, treo hép sè vµ chÌn lèp xe an toµn khi lµm viÖc d­íi gÇm xe. - Thay dÇu hép sè ®óng lo¹i vµ tra mì b«i tr¬n c¸c chi tiÕt : - Thay thÕ c¸c chi tiÕt theo ®Þnh kú b¶o d­ìng. - L¾p ®óng vÞ trÝ vßng ®Öm cña c¸c b¸nh r¨ng. - §iÒu khiÓn cÇn chän sè nhÑ nhµng vµ ®ñ c¸c vÞ trÝ. III. B¶o d­ìng hép sè (§· häc trong bµi 3) IV. Söa ch÷a hép sè hµnh tinh 1. Vá hép sè hµnh tinh a) H­ háng vµ kiÓm tra - H­ háng chÝnh cña vá hép sè : nøt, mßn c¸c lç l¾p æ bi, mßn vªnh c¸c bÒ mÆt l¾p ghÐp vµ chên, háng c¸c lç ren. - KiÓm tra : Dïng th­íc cÆp vµ pan me ®Ó ®o ®é mßn cña c¸c lç so víi tiªu chuÈn kü thuËt (kh«ng lín h¬n 0,05mm) vµ ®o ®é vªnh cña bÒ mÆt l¾p ghÐp so víi tiªu chuÈn kü thuËt (®é vªng kh«ng lín h¬n 0,01mm). Dïng kÝnh phãng ®¹i ®Ó quan s¸t c¸c vÕt nøt bªn ngoµi vá hép sè. b) Söa ch÷a - C¸c lç l¾p bi mßn qu¸ giíi h¹n cho phÐp tiÕn hµnh m¹ thÐp hoÆc l¾p èng lãt sau ®ã doa l¹i lç theo kÝch th­íc danh ®Þnh. - C¸c vÕt nøt nhá vµ c¸c lç ren bÞ chên háng cã thÓ hµn ®¾p , söa nguéi vµ ta r« l¹i ren. C¸c vÕt nøt cã tæng chiÒu dµi v­ît qu¸ 100 mm th× ph¶i thay vá míi. - BÒ mÆt l¾p ghÐp mßn, vªnh tiÕn hµnh mµi rµ hÕt vªnh. 2. C¸c trôc cña hép sè a) H­ háng vµ kiÓm tra - H­ háng c¸c trôc s¬ cÊp vµ trôc trung gian : nøt, cong, mßn bÒ mÆt l¾p æ bi cÇu, phÇn then hoa vµ c¸c r·nh phanh h·m, ®Öm b¸nh r¨ng. - KiÓm tra : Dïng th­íc cÆp, pan me, ®ång hå so ®Ó ®o ®é mßn, cong cña trôc (®é mßn, cong kh«ng lín h¬n 0,05 mm) vµ phanh h·m (h×nh. 4- 1), vµ dïng kÝnh phãng ®¹i ®Ó kiÓm tra c¸c vÕt nøt cña trôc. b) Söa ch÷a - Trôc s¬ cÊp vµ trôc trung gian bÞ nøt, mßn phÇn then hoa qu¸ giíi h¹n cho phÐp cÇn ®­îc thay míi. - C¸c cæ trôc l¾p bi vµ c¸c r·nh l¾p phanh h·m bÞ mßn cã thÓ phôc håi b»ng m¹ thÐp hoÆc hµn ®¾p sau ®ã gia c«ng l¹i kÝch th­íc danh ®Þnh. 3. C¸c b¸nh r¨ng hµnh tinh vµ b¸nh r¨ng trung gian a) H­ háng vµ kiÓm tra(h×nh. 4-1). - H­ háng b¸nh r¨ng : nøt, g·y, mßn bÒ mÆt r¨ng, mßn chèt vµ cÇn dÉn - KiÓm tra : Dïng th­íc cÆp, pan me, ®ång hå so ®Ó ®o ®é mßn cña c¸c b¸nh r¨ng ®é mßn, vªnh kh«ng lín h¬n 0,03 mm) vµ dïng kÝnh phãng ®¹i ®Ó kiÓm tra c¸c vÕt nøt. b) Söa ch÷a - B¸nh r¨ng vµ chèt bÞ mßn suèt chiÒu dµi r¨ng, mÆt ®Çu bÞ x­íc, søt mÎ ph¶i ®­îc thay míi. - B¸nh r¨ng bÞ nøt nhÑ vÒ phÝa ch©n r¨ng cã thÓ phôc håi b»ng hµn ®¾p sau ®ã söa nguéi b»ng ®¸ mµi ®¹t h×nh d¹ng ban ®Çu. §é r¬ däc = 0,5-1,5 B¸nh r¨ng bao tr­íc B r¨ng trung gian §ång hå so B¸nh r¨ng hµnh tinh sau Trôc trung gian B r¨ng hµnh tinh Trôc trung gian OD B r¨ng mÆt trêi kÐp a) b) c) d) e) H×nh 4-1 KiÓm tra h­ háng c¸c b¸nh r¨ng hép sè hµnh tinh a) KiÓm tra ®é r¬ däc cña b¸nh r¨ng trung gian; b, d). KiÓm tra khe hë däc cña b¸nh r¨ng hµnh tinh (0,2-0,5 mm) c-KiÓm tra mßn b¸nh r¨ng mÆt trêi; e) KiÓm tra mÆt bÝch b¸nh r¨ng bao 4. Söa ch÷a ly hîp, phanh nhiÒu ®Üa vµ khíp mét chiÒu a) H­ háng vµ kiÓm tra (h×nh. 4-2) - H­ háng ly hîp phanh vµ khíp mét chiÒu : nøt, g·y, mßn vá, ®Üa ma s¸t, ®Üa Ðp vµ con l¨n khíp mét chiÒu - KiÓm tra : Dïng th­íc cÆp, pan me, ®ång hå so ®Ó ®o ®é mßn cña c¸c b¸nh r¨ng . ®é mßn, vªnh kh«ng lín h¬n 0,03 mm) vµ dïng kÝnh phãng ®¹i ®Ó kiÓm tra c¸c vÕt nøt. b) Söa ch÷a - C¸c ®Üa ma s¸t vµ ®Üa Ðp bÞ mßn, nøt vµ søt mÎ ph¶i ®­îc thay míi. - Khíp mét chiÒu vµ van bi mét chiÒu mßn ph¶i thay ®óng lo¹i. Trôc trung gian OD B¸nh r¨ng mÆt trêi Vá ly hîp Lç van bi mét chiÒu Vßi thæi khÝ nÐn Pitt«ng ly hîp Bé ly hîp Pitt«ng ly hîp Khíp mét chiÒu OD - Vá vµ tang trèng phanh mßn vµ nøt nhÑ cã thÓ phôc håi b»ng hµn ®¾p sau ®ã gia c«ng ®¹t h×nh d¹ng ban ®Çu. a) b) c) d) e) H×nh 4-2 KiÓm tra h­ háng c¸c bé ly hîp, phanh nhiÒu ®Üa vµ khíp mét chiÒu a) KiÓm tra hµnh tr×nh pitt«ng ly hîp truyÒn th¼ng; b) KiÓm tra ®é kÝn cña van bi mét chiÒu vµ pitt«ng ly hîp c) KiÓm tra khíp mét chiÒu OD d) KiÓm tra khíp mét chiÒu sau; e) KiÓm tra khíp mét chiÌu tr­íc 5. HÖ thèng ®iÒu khiÓn a) H­ háng vµ kiÓm tra - H­ háng c¬ cÊu ®iÒu khiÓn; CÇn ®iÒu khiÓn chän sè vµ van ®iÒu khiÓn cong mßn, côm van thuû lùc nøt th©n van, mßn c¸c van vµ g·y yÕu lß xo... - KiÓm tra : Dïng kÝnh phãng ®¹i ®Ó kiÓm tra c¸c vÕt nøt, dïng c¨n l¸, ®ång hå so ®Ó kiÓm tra ®é mßn, cong cña cÇn chän sè vµ c¸c van. Sau ®ã so víi tiªu chuÈn kü thuËt ®Ó söa ch÷a. b) Söa ch÷a - CÇn ®iÒu khiÓn chän sè bÞ cong, vªnh cã thÓ n¾n l¹i hÕt cong. - Cac thanh kÐo vµ d©y c¸p ga mßn háng ph¶i thay thÕ ®óng lo¹i. - C¸c van thuû lùc vµ lß xo mßn háng ®Òu ®­îc thay thÕ c¶ côm chi tiÕt. H×nh 4-3 KiÓm tra vÞ trÝ cÇn chän sè H×nh 2-6. KiÓm tra b¸nh r¨ng vµ cµng sang sè a-KiÓm tra b¸nh r¨ng b-KiÓm tra cµng sang sè vµ bé ®ßng tèc Bµn ®¹p ga D©y c¸p ga Hép sè h tinh §ai èc ®iªu chØnh B­ím ga Côm ®iÒu khiÓn thuû lùc Hép sè hµnh tinh CÇn chän sè §ai èc ®iÒu chØnh D©y c¸p ga C¸c bµi tËp më réng vµ n©ng cao i. Tªn bµi tËp 1. Hép sè hµnh tinh (lo¹i kh«ng l¾p bé vi sai) ? 2. Hép sè hµnh tinh l¾p víi bé vi sai cã sè truyÒn t¨ng? 4. LËp b¶ng kiÓm tra, ph©n lo¹i chi tiÕt cña hép sè TOYOTA B¶ng kiÓm tra ph©n lo¹i chi tiÕt Ngµy kiÓm tra : Ngµy th¸ng n¨m 2004 Nhãm ( ng­êi) kiÓm tra : Tªn chi tiÕt, bé phËn : Hép sè hµnh tinh Lo¹i «t« : TOYOTA TT Tªn chi tiÕt § vÞ tÝnh Sè L­îng §ñ, thiÕu KÝch th­íc mßn T×nh tr¹ng KT Thay thÕ Söa ch÷a 1 Vá hép sè C¸i 01 ®ñ -Nøt x 2 B¸nh r¨ng hµnh tinh - 02 §ñ 0,5 x 3 Bé ly hîp - 3 - 0,2 - Mßn x 4 Côm van thuû lùc 1 x Phßng kü thuËt Ng­êi kiÓm tra II. Yªu cÇu cÇn ®¹t 1. Tr×nh bµy ®­îc cÊu t¹o vµ ho¹t ®éng cña hµnh tinh lo¹i kh«ng l¾p víi hé vi sai? 2. VÏ ®óng s¬ ®å cÊu t¹o vµ tr×nh bµy ho¹t ®éng cña Hép sè hµnh tinh l¾p víi bé vi sai cã sè truyÒn t¨ng? 3. LËp b¶ng kiÓm tra, ph©n lo¹i chi tiÕt ®Çy ®ñ vµ chÝnh x¸c ? III. Thêi gian - Sau 2 tuÇn nép ®ñ c¸c bµi tËp. Bµi 5 b¶o d­ìng hÖ thèng ®iÒu khiÓn thuû lùc - M· bµi: HAR. 02 18 05 Giíi thiÖu : HÖ thèng ®iÒu khiÓn thuû lùc lµ mét bé phËn cña hép sè hµnh tinh. Cã nhiÖm vô nhËn vµ biÕn ®æi c¸c tÝn hiÖu tõ t¶i cña ®éng c¬ (gãc më b­ím ga), vÞ trÝ cÇn chän sè, tèc ®é cña xe vµ nhiÖt ®é ®éng c¬ thµnh c¸c ¸p suÊt thuû lùc kh¸c nhau ®Ó ®iÒu khiÓn sù ho¹t ®éng cña c¸c bé b¸nh r¨ng hµnh tinh phï hîp víi t×nh tr¹ng mÆt ®­¬ng. §Æc ®iÓm vÒ kÕt cÊu cña hÖ thèng ®iÒu khiÓn vµ c¸c c¶m biÕn rÊt phøc t¹p, qu¸ tr×nh lµm viÖc liªn tôc chÞu nhiÖt ®é cao, ma s¸t vµ ¸p suÊt thuû lùc lín. V× vËy c¸c chi tiÕt dÔ bÞ h­ háng cÇn ®­îc tiÕn hµnh kiÓm tra, b¶o d­ìng th­êng xuyªn kÞp thêi ®Ó ®¶m b¶o c¸c yªu cÇu kü thuËt vµ n©ng cao tuæi thä cña hÖ thèng ®iÒu khiÓn vµ hép sè hµnh tinh. Môc tiªu thùc hiÖn: 1. Ph¸t biÓu ®óng yªu cÇu, nhiÖm vô hÖ thèng ®iÒu khiÓn thñy lùc 2. Tr×nh bµy ®­îc cÊu t¹o vµ nguyªn t¾c ho¹t ®éng cña hÖ thèng ®iÒu khiÓn thñy lùc 3. Gi¶i thÝch ®óng c¸c hiÖn t­îng, nguyªn nh©n h­ háng cña hÖ thèng ®iÒu khiÓn thñy lùc 4. Tr×nh bµy ®­îc c¸c ph­¬ng ph¸p kiÓm tra b¶o d­ìng hÖ thèng ®iÒu khiÓn thñy lùc. 5.Th¸o l¾p, kiÓm tra vµ b¶o d­ìng ®­îc hÖ thèng ®iÒu khiÓn thñy lùc ®óng yªu cÇu kü thuËt. Néi dung chÝnh: 1. NhiÖm vô, yªu cÇu hÖ thèng ®iÒu khiÓn thñy lùc. 2. CÊu t¹o vµ ho¹t ®éng cña hÖ thèng ®iÒu khiÓn thñy lùc 3. HiÖn t­îng, nguyªn nh©n h­ háng cña hÖ thèng ®iÒu khiÓn thñy lùc. 4. Ph­¬ng ph¸p kiÓm tra b¶o d­ìng hÖ thèng ®iÒu khiÓn thñy lùc. 5.Th¸o l¾p, kiÓm tra vµ b¶o d­ìng hÖ thèng ®iÒu khiÓn thñy lùc. Häc trªn líp I. Giíi thiÖu chung vÒ hÖ thèng ®iÒu khiÓn thuû lùc H×nh 5-1: S¬ ®å cÊu t¹o chung hÖ thèng ®iÒu khiÓn thuû lùc II. NhiÖm vô, yªu cÇu vµ ph©n lo¹i 1. NhiÖm vô HÖ thèng ®iÒu khiÓn thñy lùc cã nhiÖm vô : - NhËn vµ biÕn ®æi c¸c tÝn hiÖu tõ t¶i cña ®éng c¬ (gãc më b­ím ga), vÞ trÝ cÇn chän sè, tèc ®é cña xe vµ nhiÖt ®é ®éng c¬ thµnh c¸c ¸p suÊt thuû lùc kh¸c nhau ®Ó ®iÒu khiÓn sù ho¹t ®éng cña c¸c bé b¸nh r¨ng hµnh tinh phï hîp víi t×nh tr¹ng mÆt ®­¬ng. 2. Yªu cÇu - NhËn vµ biÕn ®æi c¸c tÝn hiÖu nhanh vµ chÝnh x¸c - Lµm viÖc ªm vµ cã ®é bÕn cao. - KÕt cÊu ®¬n gi¶n, dÔ kiÓm tra b¶o d­ìng vµ söa ch÷a. III. CÊu t¹o vµ ho¹t ®éng cña hÖ thèng ®iÒu khiÓn thuû lùc 1. C¸c c¶m biÕn (h×nh 5-2 ) a) C¶m biÕn vÞ trÝ - C¶m biÕn vÞ trÝ b­ím ga dïng ®Ó x¸c ®Þnh vÞ trÝ më cña b­ím ga vµ chÕ ®é t¶i cña ®éng c¬. C¶m biÕn cã cÊu t¹o nh­ mét biÕn trë con tr­ît cïng quay víi b­ím ga vµ th­êng xuyªn quÐt trªn ®iÖn trë ®Æt s½n ®iÖn ¸p 5 v«n (hoÆc 8 v«n). TÝn hiÖu do sù thay ®æi vÞ trÝ b­ím ga ®­îc chuyÓn vÒ bé ®iÒu khiÓn trung t©m vµ ®­îc ®­a ®Õn ®iÒu khiÓn van thuû lùc b­ím ga ®Ó ®ãng më ®­êng dÇu ®Õn côm b¸nh r¨ng hµnh tinh. - C¶m biÕn vÞ trÝ cÇn chän sè, vÞ trÝ ®ãng më kho¸ ®iÖn hoÆc vÞ trÝ kho¸ OD... dïng x¸c ®Þnh vÞ trÝ ®ãng vµ më th«ng ®­êng dÇu cã ¸p su©t ®Õn bé b¸nh r¨ng hµnh tinh cã m« men phï hîp víi t×nh tr¹ng mÆt ®­êng. - C¶m biÕn vÞ trÝ bµn ®¹p phanh dïng ®Ó ®ãng m¹ch ®iÖn khi phanh nèi tÝn tÝn hiÖu ®Õn bé ®iÒu khiÓn lµm cho ®iÖn ¸p cña m¹ch tÝn hiÖu phanh gi¶m nhá(kho¶ng 0,5 v«n). a) b) c) H×nh 5 -2. C¶m biÕn b­ím ga vµ vÞ trÝ cÇn chän sè a) C¶m biÕn ®é më b­ím ga; b) Khèi CPU (m¸y tÝnh) c) C¶m biÕn vÞ trÝ cÇn chän sè C¸c bé nhí Bé vi xö lý Bé chuyÓn ®æi tÝn hiÖu TÝn hiÖu ra C¶m biÕn vÞ trÝ cÇn chän sè §é më b­ím ga TÝn hiÖu vµo P R N D 2 L b) C¶m biÕn nhiÖt ®é - C¶m biÕn nhiÖt ®é dïng ®Ó x¸c ®Þnh nhiÖt ®é ®éng c¬ vµ nhiÖt ®é dÇu hép sè. Khi nhiÖt ®é cao, ®iÖn trë d©y ®iÖn trë cao vµ tÝn hiÖu ®iÖn ¸p vµo bé ®iÒu khiÓn sÏ lín. NhiÖt ®é t¨ng hoÆc gi¶m lµm cho tÝn hiÖu ra thay ®æi ®iÒu khiÓn van ®iÖn tõ ®Ó ®ãng më ®­êng dÇu ®Õn côm b¸nh r¨ng hµnh tinh. - C¶m biÕn vÞ trÝ bµn ®¹p phanh dïng ®Ó ®ãng m¹ch ®iÖn khi phanh nèi tÝn tÝn hiÖu ®Õn bé ®iÒu khiÓn lµm cho ®iÖn ¸p cña m¹ch tÝn hiÖu phanh gi¶m nhá(kho¶ng 0,5 v«n). a) b) H×nh 5 -3. C¶m biÕn nhiÖt ®é a) C¶m biÕn ®é më b­ím ga; b) Khèi CPU (m¸y tÝnh) C¸c bé nhí Bé vi xö lý Bé chuyÓn ®æi tÝn hiÖu TÝn hiÖu ra C¶m biÕn nhiÖt ®é TÝn hiÖu vµo c) C¶m biÕn tèc ®é ®éng c¬ - C¶m biÕn tèc ®é ®éng c¬ dïng ®Ó x¸c ®Þnh tèc ®é cña trôc khuûu ®éng c¬ hoÆc th«ng qua tèc ®é cña trôc thø cÊp hép sè. C¶m biÕn tèc ®é lµ lo¹i c¶m øng ®iÖn tõ, th«ng qua vµnh r¨ng khÐp kÝn m¹ch tõ cho phÐp cuén d©y cã ®iÖn ¸p thay ®æi tõ lín nhÊt vÒ nhá nhÊt. C¸c ®iÖn ¸p ®­îc truyÒn vÒ bé ®iÒu khiÓn trung t©m ®Ó ®ãng më c¸c van thuû lùc cña hép sè hµnh tinh. C¸c bé nhí Bé vi xö lý Bé chuyÓn ®æi tÝn hiÖu TÝn hiÖu ra TÝn hiÖu vµo Vµnh r¨ng tèc ®é C¶m biÕn a) b) H×nh 5 -4. C¶m biÕn tèc ®é ®éng c¬ a) C¶m biÕn tèc ®é ®éng c¬ ; b) Khèi CPU (m¸y tÝnh) - C¶m biÕn vÞ trÝ bµn ®¹p phanh dïng ®Ó ®ãng m¹ch ®iÖn khi phanh nèi tÝn tÝn hiÖu ®Õn bé ®iÒu khiÓn lµm cho ®iÖn ¸p cña m¹ch tÝn hiÖu phanh gi¶m nhá(kho¶ng 0,5 v«n). 2. Bé ®iÒu khiÓn trung t©m (m¸y tÝnh) Bé ®iÒu khiÓn trung t©m lµ mét m¸y tÝnh th«ng dông cã cÊu t¹o nhá gän vµ ®­îc l¾p trong ca bin «t«. M¸y tÝnh bao gåm : bé tiÕp nhËn vµ chuyÓn ®æi tÝn hiÖu vµo, bé vi xö lý lµm viÖc theo c¸c ch­¬ng tr×nh ®Þnh s½n vµ c¸c bé nhí (cè ®Þnh ROM, trùc tiÕp RAM, l­u tr÷ KAM), bé truyÒn tÝn hiÖu ra ®iÒu khiÓn van ®iÖn tõ vµ côm van thuû lùc.. C¸c bé nhí Bé vi xö lý Bé ch uyÓn ®æi tÝn hiÖu TÝn hiÖu ra Bé t¹o tÝn hiÖu TÝn hiÖu vµo H×nh 5 -4 Bé ®iÒu khiÓn trung t©m (m¸y tÝnh) 3. C¬ cÊu ®iÒu khiÓn a) Van ®iÒu khiÓn ®iÖn tõ (h×nh. 5-5) - Van ®iÒu khiÓn ®iÖn tõ ®ãng vai trß lµ c¬ cÊu ®iÒ khiÓn trùc tiÕp , thùc hiÖn ®ãng má c¸c ®­êng dÇu b»ng cÊu tróc van bi hay con tr­ît. Van ®iÒu khiÓn ®iÖn tõ bao gåm : lâi s¾t tõ, cuén d©y ®iÖn tõ, lß xo, ®Çu nèi d©y vµ van bi hay con tr­ît. Khi cã dßng ®iÖn ®i qua cuén d©y sinh ra tõ tr­êng ®¶y van bi ®ãng kÝn ®­êng dÇu vµ khi mÊt dong ®iÖn, mÊt tõ tr­êng lß xo håi vÞ lâi thÐp van bi më th«ng ®­êng dÇu ®Õn côm b¸nh r¨ng hµnh tinh. a) b) H×nh 5 -5. CÊu t¹o vµ hoat ®éng van ®iÖn tõ a) Tr¹ng th¸I van ®ãng; b) Tr¹ng th¸I van më b) Côm van thuû lùc (h×nh. 5-6) - Côm van thuû lùc ®ãng vai trß lµ c¬ cÊu ®iÒu khiÓn trùc tiÕp, thùc hiÖn ®ãng má c¸c ®­êng dÇu b»ng cÊu tróc van con tr­ît. Van thuû lùc bao gåm : xi lanh, con tr­ît (van pitt«ng) vµ lß xo. Van thuû lùc më th«ng ®­êng dÇu ®Õn côm b¸nh r¨ng hµnh tinh th«ng qua ¸p suÊt chuÈn cña dÇu tõ b¬m dÇu ®Õn vµ ®ãng ®­êng dÇu khi ¸p suÊt dÇu nhá h¬n søc c¨ng lß xo. Côm van thuû lùc P ®iÒu biÕn thÊp Van ®iÒu khiÓn Van ®iÒu biÕn Van tr­ît chuyÓn sè thÊp Van chuyÓn sè 1-2 P chuÈn Lß xo a) b) H×nh 5-6. S¬ ®å cÊu t¹o cña van thuû lùc a) Van thuû lùc; b) Côm van thuû lùc b) Van ®iÖn tõ vµ thuû lùc kÕt hîp (h×nh. 5-7) - Van ®iÖn tõ vµ thuû lùc kÕt hîp ®ãng vai trß lµ c¬ cÊu ®iÒu khiÓn, thùc hiÖn ®ãng më c¸c ®­êng dÇu b»ng cÊu tróc van con tr­ît dÉn ®éng b»ng ®iÖn tõ vµ b»ng thuû lùc. Van thuû lùc bao gåm : xi lanh, con tr­ît (van pitt«ng) vµ lß xo. Van thuû lùc më th«ng ®­êng dÇu ®Õn côm b¸nh r¨ng hµnh tinh th«ng qua ¸p suÊt chuÈn cña dÇu tõ b¬m dÇu ®Õn vµ ®ãng ®­êng dÇu khi ¸p suÊt dÇu nhá h¬n søc c¨ng lß xo. a) b) H×nh 5-7. S¬ ®å cÊu t¹o vµ ho¹t ®éng cña van ®iÖn tõ thuû lùc kÕt hîp a) Tr¹ng th¸i van ®ãng; b) Tr¹ng th¸i van më IV. NH÷NG HiÖn t­îng vµ nguyªn nh©n h­ háng cña hÖ thèng ®iÒu khiÓn thuû lùc 1. Côm van thuû lùc háng a) HiÖn t­îng Khi ng­êi l¸i ®iÒu khiÓn cÇn chän sè ®óng vÞ trÝ, nh­ng hép sè «t« kh«ng ho¹t ®éng hoÆc ho¹t ®éng kh«ng ®óng yªu cÇu cña ng­êi l¸i xe. b) Nguyªn nh©n - Van ®iÒu khiÓn hoÆc c¸c van thuû lùc bÞ kÑt hoÆc háng - Bé ®iÒu khiÓn trung t©m háng. - C¸c c¶m biÕn bÞ ®øt hoÆc háng. 2. C¸c c¶m biÕn hoÆc bé ®iÒu khiÓn trung t©m háng a) HiÖn t­îng Khi ng­êi l¸i ®iÒu khiÓn «tt« ho¹t ®éng b×nh th­êng, nh­ng ®ét ngét hép sè ngõng ho¹t ®éng hoÆc hép sè lµm viÖc kh«ng æn ®Þnh . b) Nguyªn nh©n - C¸c c¶m biÕn bÞ ®øt d©y dÉn hoÆc nøt vì. - Bé ®iÒu khiÓn trung t©m nøt, hë ®Çu c¾m d©y hoÆc ch¸y háng V. Ph­¬ng ph¸p kiÓm tra b¶o d­ìng hÖ thèng ®iÒu khiÓn A. néi dung b¶o d­ìng 1. Lµm s¹ch bªn ngoµi c¸c bé phËn 2. KiÓm tra c¸c ®Çu d©y nèi cña c¸c c¶m biÕn ®Õn bé ®iÒu khiÓn vµ hép sè 3. Th¸o vµ lµm s¹ch c¸c van cña côm van thuû lùc 4. Thay thÕ chi tiÕt theo ®Þnh kú ( jo¨ng, ®Öm, lß xo...) 5. L¾p c¸c chi tiÕt vµ bé phËn cña côm van. 6. Thay dÇu hép sè 7. KiÓm tra vµ ®iÒu chØnh d©y c¸p b­ím ga B. KiÓm tra 1. KiÓm tra bªn ngoµi hÖ thèng ®iÒu khiÓn - KiÓm tra c¸c vÕt bÈn, vÕt nøt bªn ngoµi c¸c c¶m biÕn vµ bé ®iÒu khiÓn trung t©m cña hÖ thèng ®iÒu khiÓn thuû lùc. - KiÓm tra c¸c ®Çu nèi d©y cã bÞ ®øt, bÈn hoÆc láng. 2. KiÓm tra khi vËn hµnh - KiÓm tra ®iÒu khiÓn cÇn chän sè khi vËn hµnh «t«. - KiÓm tra ¸p suÊt chuÈn cña hép sè ë c¸c vÞ trÝ cña cÇn chän sè vµ tèc ®é «t«. VI. C©u hái vµ bµi tËp 1. Tr×nh bµy c¸c hiÖn t­îng khi côm van thuû lùc bÞ kÑt háng ? 2. Tr×nh bµy c¸c nguyªn nh©n h­ háng cña hÖ thèng ®iÒu khiÓn thuû lùc khi hép sè ngõng ho¹t ®éng kh«ng æn ®Þnh ? 3. (Bµi tËp) VÏ s¬ ®å cÊu t¹o vµ nªu nguyªn t¨c ho¹t ®éng cña c¸c c¶m biÕn ? tHùC tËp kiÓm tra vµ b¶o d­ìng hÖ thèng ®iÒu khiÓn thuû lùc I. tæ chøc chuÈn bÞ n¬i lµm viÖc 1. Môc ®Ých: - RÌn luyÖn kü n¨ng th¸o l¾p bé biÕn m« vµ hép sè hµnh tinh. - NhËn d¹ng c¸c bé ph©n chÝnh cña bé biÕn m« vµ hép sè hµnh tinh 2. Yªu cÇu: - Th¸o, l¾p thµnh th¹o, ®óng quy tr×nh vµ ®óng yªu cÇu kü thuËt. - NhËn d¹ng ®­îc c¸c bé phËn bé biÕn m« vµ hép sè hµnh tinh - Sö dông dông cô hîp lý, chÝnh x¸c. - §¶m b¶o an toµn trong qu¸ tr×nh th¸o, l¾p - Tæ chøc n¬i lµm viÖc khoa häc, ng¨n n¾p, gän gµng. 3. ChuÈn bÞ: a) Dông cô: - Dông cô th¸o l¾p bé biÕn m« vµ hép sè hµnh tinh - Khay ®ùng dông cô, chi tiÕt - Gi¸ n©ng cÇu xe, kÝch n©ng vµ gç chÌn kª lèp xe. - §ång hå so - Pan me, th­íc cÆp, c¨n l¸ - C¸c thiÕt bÞ dïng kiÓm tra, chÈn ®o¸n h­ háng bé biÕn m« vµ hép sè hµnh tinh b) VËt t­: - GiÎ s¹ch - GiÊy nh¸m - Nhiªn liÖu röa, dÇu mì b«i tr¬n - C¸c van, bé ly hîp, bé phanh vµ jo¨ng ®Öm thay thÕ.... - Tµi liÖu ph¸t tay vÒ c¸c quy tr×nh vµ tra cøu c¸c yªu cÇu kü thuËt söa ch÷a bé biÕn m« vµ hép sè hµnh tinh. - Bè trÝ n¬i lµm viÖc cho nhãm häc viªn ®ñ diÖn tÝch, ¸nh s¸ng vµ th«ng giã. II. TH¸O L¾P hÖ thèng ®iÒu khiÓn thuû lùc A. Quy tr×nh th¸o tõ trªn xe «t« 1. Lµm s¹ch bªn ngoµi côm hép sè hµnh tinh - ChÌn c¸c lèp xe ch¾c ch¾n vµ kÐo h·m phanh tay - Dïng b¬m n­íc ¸p suÊt cao vµ phun n­íc röa s¹ch c¸c cÆn bÈn bªn ngoµi gÇm «t«. - Dïng b¬m h¬i vµ thæi khÝ nÐn lµm s¹ch cÆn bÈn vµ n­íc b¸m bªn ngoµi côm hép sè 2. Th¸o c¸c ®Çu d©y vµ bé phËn bªn ngoµi - Th¸o c¸c ®Çu d©y ®iÖn, d©y c¸p - Th¸o c¸c bé phËn liªn quan bªn ngoµi hhép sè 3.Th¸o c¸c te dÇu - X¶ dÇu hép sè - Th¸o c¸c bu l«ng h·m c¸c te - Th¸o c¸c te ra khái xe 4.Th¸o côm van thuû lùc - Th¸o c¸c ®Çu èng dÇu ®Õn côm van - Th¸o c¸c bu l«ng h·m c¸c te - Th¸o côm van ra khái hép sè 5. VÖ sinh c«ng nghiÖp - Lµm s¹ch vµ thu dän dông cô - VÖ sinh c«ng nghiÖp B. Th¸o rêi côm van thuû lùc 1. ChuÈn bÞ dông cô vµ n¬i lµm viÖc - Bé dông cô tay nghÒ th¸o rêi côm van - Lµm s¹ch bªn ngoµi côm van 2. Th¸o c¸c th©n van - Th¸o c¸c bul«ng h·m - Th¸o n¾p th©n van - Th¸o th©n van trªn ra khái th©n van d­íi 3. Th¸o c¸c van thuû lùc (h×nh. 5- - Th¸o c¸c van vµ lß xo 4. Lµm s¹ch vµ kiÓm tra chi tiÕt H×nh 5-8. Th¸o l¾p chi tiÕt cña côm van thuû lùc Van c¾t gi¶m ¸p Van ® biÕn b­ím ga Th©n van trªn Van r¬ le kho¸ BM N¾p van trªn Van ®iÒu biÕn sè 2 Van b­ím ga Van ®iÒu ¸p s¬ cÊp Th©n van d­íi Th©n van d­íi Van chuyÓn sè 3-4 Van b­ím ga Van chuyÓn sè 3-4 Van ®iÒu ¸p s¬ cÊp Van ch sè 1-2 Van tÝn hiÖu kho¸ C. Quy tr×nh l¾p Ng­îc l¹i quy tr×nh th¸o (sau khi b¶o d­ìng vµ thay thÕ c¸c chi tiÕt theo ®Þnh kú) C¸c chó ý - Kª kÝch, treo c¸c te hép sè vµ chÌn lèp xe an toµn khi lµm viÖc d­íi gÇm xe. - Thay dÇu hép sè ®óng lo¹i - Thay thÕ c¸c chi tiÕt theo ®Þnh kú b¶o d­ìng (jo¨ng, ®Öm cao su, lß xo hoÆc van). - L¾p ®óng vÞ trÝ cña c¸c van. - §iÒu chØnh ®©y c¸p b­ím ga ®óng quy ®Þnh III. B¶o d­ìng hÖ thèng ®iÒu khiÓn thuû lùc A. QUY TR×NH B¶O D¦ìNG 1. ChuÈn bÞ dông cô vµ n¬i lµm viÖc - Bé dông cô tay nghÒ th¸o l¾p - Khay, c¶o c¸c lo¹i 2. Th¸o c¸c bé phËn bªn ngoµi - Th¸o c¸c c¶m biÕn vµ m¸y tÝnh 3. Th¸o côm van thuû lùc - Th¸o c¸c te - Th¸o côm van thuû lùc - Th¸o rêi côm van 4. KiÓm tra vµ b¶o d­ìng côm van - Lµm s¹ch c¸c chi tiÕt - KiÓm tra h­ háng c¸c chi tiÕt 5. L¾p côm van vµ c¸c bé phËn - Thay thÕ c¸c chi tiÕt theo ®Þnh kú ( jo¨ng, ®Öm, lß xo vµ van...) - L¾p côm van thuû lùc - L¾p c¸c te vµ c¸c bé phËn 6. Thay dÇu b«i tr¬n - Thay ®óng lo¹i dÇu quy ®Þnh 7. KiÓm tra tæng hîp vµ vÖ sinh c«ng nghiÖp C¸c chó ý - Kª kÝch vµ chÌn lèp xe an toµn - KiÓm tra vµ quan s¸t kü c¸c chi tiÕt bÞ nøt, mßn. - Sö dông dông cô ®óng lo¹i vµ vÆn chÆt ®ñ lùc quy ®Þnh. - Thay thÕ c¸c chi tiÕt theo ®Þnh kú vµ bÞ h­ háng. - §iÒu chØnh ®é dµi d©y c¸p b­ím ga B. b¶o d­ìng hÖ thèng ®iÒu khiÓn thuû lùc 1. KiÓm tra ¸p suÊt chuÈn cña dÇu hép sè a) KiÓm tra - KÐo phanh tay vµ chÌn c¸c b¸nh xe - Th¸o nót kiÓm tra trªn vá hé sè vµ l¾p ®ång hå ®o ¸p suÊt - VËn hµnh ®éng c¬ ®Õn nhiÖt ®é tiªu chuÈn (80-90 0C) vµ ®Ó ë chÕ ®é kh«ng t¶i - §Ó cÇn chän sè ë vÞ trÝ D vµ nhÊn m¹nh bµn ®¹p phanh - KiÓm tra ¸p suÊt dÇu ë chÕ ®é kh«ng t¶i ( ¸p suÊt chuÈn : p = 3,7 – 4,3 Kg/cm2) - KiÓm tra ¸p suÊt dÇu ë chÕ ®é chÕt m¸y, nhÊn hÕt bµn ®¹p ga cho ®éng c¬ ®¹t ®Õn tèc ®é chÐt m¸y (p = 9,2 – 10,7 Kg/cm2). - KiÓm tra ¸p suÊt dÇu ë chÕ ®é sè lïi (R), ë tèc ®é kh«ng t¶i (p = 5,4 – 7,2 Kg/cm2) vµ tèc ®é chÕt m¸y(p = 14,4 - 16,8 Kg/cm2). NÕu ¸p suÊt kh«ng ®óng tiªu chuÈn, cÇn tiÕn hµnh kiÓm tra vµ ®iÒu chØnh ®é dµi tiªu chuÈn cña d©y c¸p. - KiÓm tra ¸p suÊt dÇu ly t©m, kª háng c¸c lèp xe, ®Ó cÇn chän sè ë vÞ trÝ D vµ nh¶ phanh tay, nhÊn bµn ®¹p ga cho ®éng c¬ ®¹t ®Õn tèc ®é trung b×nh (30 - 50 Km/h) : ¸p suÊt ®¹t 1,7 – 2,2 Kg/cm2). tèc ®é cao (90 - 106 Km/h) : ¸p suÊt ®¹t 4,2 – 5,0 Kg/cm2. NÕu ¸p suÊt ly t©m kh«ng ®óng tiªu chuÈn, cÇn tiÕn hµnh kiÓm tra van ly t©m vµ m¹ch dÇu ¸p suÊt ly t©m rß rØ . 2. KiÓm tra vµ ®iÒu chØnh d©y c¸p b­ím ga a) KiÓm tra - Dïng th­íc cÆp ®o kho¶ng c¸ch ®Çu nèi d©y c¸p b­ím ga víi dÇu cè ®Þnh (tõ 0,5 – 1 mm), vµ dïng kÝnh phãng ®¹i ®Ó kiÓm tra c¸c vÕt x­íc, ®øt cña d©y c¸p vµ vá. b) §iÒu chØnh - Dïng cê lª vÆn ®ai èc h·m vµ ®ai èc ®iÒu chØnh cña d©y c¸p b­ím ga sao cho cã kho¶ng c¸ch ®óng quy ®Þnh sau ®ã h·m chÆt ®ai èc h·m. H×nh 5 -9 KiÓm tra vÞ trÝ cÇn chän sè H×nh 2-6. KiÓm tra b¸nh r¨ng vµ cµng sang sè a-KiÓm tra b¸nh r¨ng b-KiÓm tra cµng sang sè vµ bé ®ßng tèc Bµn ®¹p ga D©y c¸p ga Hép sè h tinh §ai èc ®iªu chØnh B­ím ga Côm ®iÒu khiÓn thuû lùc Hép sè hµnh tinh CÇn chän sè §ai èc ®iÒu chØnh D©y c¸p ga C¸c bµi tËp më réng vµ n©ng cao i. Tªn bµi tËp 1. C¸c bé c¶m biÕn ? 2. C¸c van thuû lùc ? 3. LËp b¶ng kiÓm tra, ph©n lo¹i chi tiÕt cña côm van thuû lùc hép sè TOYOTA B¶ng kiÓm tra ph©n lo¹i chi tiÕt Ngµy kiÓm tra : Ngµy th¸ng n¨m 2004 Nhãm ( ng­êi) kiÓm tra : Tªn chi tiÕt, bé phËn : HÖ thèng ®iÒu khiÓn Lo¹i «t« : TOYOTA TT Tªn chi tiÕt § vÞ tÝnh Sè L­îng §ñ, thiÕu KÝch th­íc mßn T×nh tr¹ng KT Thay thÕ Söa ch÷a 1 C¸c c¶m biÕn C¸i 04 ®ñ x x 2 Van ®iÖn tõ - 03 §ñ 0,5 x 3 Van thuû lùc - 2 - 0,2 - Mßn x Phßng kü thuËt Ng­êi kiÓm tra II. Yªu cÇu cÇn ®¹t 1. Tr×nh bµy ®­îc cÊu t¹o vµ nguyªn t¾c ho¹t ®éng cña c¸c bé c¶m biÕn ? 2. VÏ ®óng s¬ ®å cÊu t¹o vµ tr×nh bµy nguyªn t¾c ho¹t ®éng cña van thuû lùc ? 3. VÏ ®óng s¬ ®å cÊu t¹o vµ tr×nh bµy nguyªn t¾c ho¹t ®éng cña van ®iÖn tõ ? 4. LËp ®­îc b¶ng kiÓm tra chi tiÕt cña hÖ thèng ®iÒu khiÓn ®Çy ®ñ vµ chÝnh x¸c III. Thêi gian - Sau 2 tuÇn nép ®ñ c¸c bµi tËp. §¸p ¸n c¸c c©u hái vµ bµi tËp §¸p ¸n - Bµi 1 1. Bé ly hîp cã c¸c nhiÖm vô : - T¨ng m« men do ®éng c¬ t¹o ra vµ lµm cho trôc khuûu quay ®Òu. - Tù ®éng ®ãng vµ më m¹ch truyÒn lùc (truyÒn c«ng suÊt) tõ ®éng c¬ ®Õn trôc s¬ cÊp hép sè hµnh tinh. - DÉn ®éng b¬m dÇu cña c¬ cÊu ®iÒu khiÓn thuû lùc cña côm hép sè hµnh tinh - §¶m b¶o an toµn cho ®éng c¬ vµ hÖ thèng truyÒn lùc khi bÞ qu¸ t¶i. 2. ¦u nh­îc ®iÓm cña bé biÕn m« - Tù ®éng truyÒn vµ t¨ng ®­îc m« men xo¾n lín nhÊt cña ®éng c¬ ®Õn hép sè hîp lý - §¶m b¶o an toµn cho ®éng c¬ vµ hÖ thèng truyÒn lùc khi bÞ qu¸ t¶i vµ cã ®é bÕn cao. - Tù ®éng ®iÒu khiÓn c¾t vµ nèi m¹ch truyÒn lùc theo yªu cÇu cña hép sè vµ lµm viÖc ªm, tho¸t nhiÖt tèt nhê ¸p suÊt thuû lùc. §¸p ¸n - Bµi 2 1. Khi ng­êi l¸i t¨ng ga nh­ng xe t¨ng tèc chËm hoÆc kÐo t¶i yÕu. Nguyªn nh©n do : - TÊm ma s¸t cña kho¸ biÕn m« mßn. - ¸p suÊt dÇu kh«ng ®ñ tiªu chuÈn do b¬m dÇu yÕu. 2. Khi khi xe b¾t ®Çu vËn hµnh lùc kÐo yÕu. Nguyªn nh©n do : - ¸p suÊt dÇu kh«ng ®ñ tiªu chuÈn do b¬m dÇu yÕu. - Stato mßn háng kh«ng khãa h·m ®­îc §¸p ¸n - Bµi 3 1. NhiÖm vô c¸c bé phËn cña hép sè hµnh tinh ; - Bé b¸nh r¨ng hµnh tinh dïng ®Ó truyÒn lùc vµ lµm t¨ng m«men cña trôc trung gian vµ b¸nh r¨ng chñ ®éng. - Ly hîp nhiÒu ®Üa trong hép sè hµnh tinh dïng ®Ó truyÒn lùc tõ trôc s¬ cÊp ®Õn trôc trung gian th«ng qua c¸c bÒ mÆt ma s¸t ­ít. - Phanh nhiÒu ®Üa dïng ®Ó phanh h·m cÇn dÉn cña bé hµnh tinh sau víi vá hép sè vµ phanh d¶I dïng ®Ó phanh h·m vá ly hîp truyÒn th¼ng vµ b¸nh r¨ng mÆt trêi víi vá hép sè. 2. ¦u nh­îc ®iÓm cña hép sè hµnh tinh : - Gi¶m lao ®éng vµ sù ®iÒu khiÓn cña ng­êi l¸i khi vËn hµnh «t« trªn ®­êng. - Cã nhiÒu tØ sè truyÒn phï hîp ®Ó n©ng cao tÝnh n¨ng ho¹t ®éng vµ tÝnh n¨ng kinh tÕ cña «t« vµ cã ®é bÕn cao. -Tù ®éng ®iÒu khiÓn vµo c¸c d¶i sè cã m« men phï hîp víi t×nh tr¹ng mÆt ®­êng, lµm viÖc chÝnh x¸c, ªm vµ cã hiÖu suÊt truyÒn lùc cao. - Nh­îc ®iÓm : KÕt cÊu phøc t¹p, kiÓm tra b¶o d­ìng, söa ch÷a khã kh¨n vµ gi¸ thµnh t­¬ng ®èi cao v× vËy hép sè hµnh tinh cØ sö dông trªn mét sè «t« con vµ xe du lÞch. §¸p ¸n - Bµi 4 1. Khi ®· chän sè vµ vËn hµnh «t« nh­ng xe kh«ng ho¹t ®éng. Nguyªn nh©n do : - HÖ thèng ®iÒu khiÓn thuû lùc háng - B¬m dÇu háng kh«ng ho¹t ®éng. - C¸c trôc vµ b¸nh r¨ng kÑt háng nøt vì æ bi. 2. Khi ng­êi l¸i ®iÒu khiÓn cÇn chän sè c¶m thÊy nÆng h¬n b×nh th­êng vµ cã tiÕng kªu. Nguyªn nh©n do : - CÇn chän sè bÞ kÑt hoÆc cong. - Van ®iÒu khiÓn kÑt háng. C¸c thuËt ng÷ chuyªn m«n - TruyÒn lùc (truyÒn m« men xo¾n) - Bé biÕn m« ( biÕn m« thuû lùc) - §Üa ly hîp (®Üa ma s¸t, ®Üa bè) - §Üa Ðp (m©m Ðp, hoÆc ®Üa s¾t) - Trôc s¬ cÊp (trôc chñ ®éng) - Trôc trung gian (trôc bÞ ®éng) - CÇn chän sè (cÇn ®iÒu khiÓn) - B¸nh r¨ng mÆt trêi (b¸nh r¨ng trung t©m) - Van ®iÒu ¸p (van ®iÒu chØnh ¸p suÊt) Tµi liÖu tham kh¶o 1-NguyÔn TÊt TiÕn-Nguyªn lý ®éng c¬ ®èt trong-NXB.gi¸o dôc-2000 2- NguyÔn tÊt TiÕn-§ç Xu©n KÝnh-Gi¸o tr×nh kü thuËt söa ch÷a «t«-m¸y næ-2002 3- NguyÔn TÊt TiÕn-NguyÔn ®øc Phó-Hå TÊn ChuÉn-TrÇn V¨n TÕ-KÕt cÊu tÝnh to¸n ®éng c¬ ®èt trong I.II.III-NXB gi¸o dôc-1996 4-NguyÔn Oanh-Kü thuËt söa ch÷a «t« vµ ®éng c¬ næ hiÖn ®¹i-§éng c¬ x¨ng-NXB ban GDCN.TP.Hå ChÝ MInh-1990. 5- NguyÔn §øc Tuyªn-NguyÔn Hoµng ThÕ-S­ dông- B¶o d­ìng vµ söa ch÷a «t«- NXB §¹i häc vµ gi¸o dôc chuyªn nghiÖp-TËp I-II-1989. 6-NguyÔn Thanh TrÝ-Ch©u ngäc Thanh-H­íng dÉn sö dông b¶o tr× vµ söa ch÷a xe «t« ®êi míi-NXB TrÎ-1996. 7-TrÇn Duy §øc ( dÞch)-B¶o d­ìng kü thuËt vµ söa ch÷a «t«-NXB C«ng nh©n kü thuËt Hµ néi-1987. 8-NguyÔn Kh¾c Trai - CÊu t¹o gÇm xe con vµ hÖ thèng truyÒn lùc «t« con - Bé m«n «t« -§¹i häc b¸ch khoa Hµ néi 9-TOYOTA - HIACE - Repair Manual For Chassis & Body- 1989 10- C«ng ty «t« TOYOTA- Tµi liÖu ®µo t¹o- Hép sè tù ®éng- TËp 9 -1997

Các file đính kèm theo tài liệu này:

  • docTài liệu sửa chữa và bảo dưỡng ly hợp và hộp số thuỷ lực.doc
Tài liệu liên quan