Đồ án Tính toán động cơ đốt trong

LỜI NÓI ĐẦU Động cơ đốt trong đóng vai trò quan trọng trong nền kinh tế,là nguồn động lực cho các phương tiện vận tải như ôtô,máy kéo,xe máy,táu thủy,máy bay và các máy công tác như máy phát điện,bơm nước Mặt khác động cơ đốt trong đặc biệt là động cơ ôtô là một trong những nguyên nhân chính gây ô nhiễm môi trường,nhất là ở thành phố. Sau khi học xong môn học ‘‘ĐỘNG CƠ ĐỐT TRONG’’, em đã vận dụng những kiến thức đã học để làm đồ án ‘‘TÍNH TOÁN ĐỘNG CƠ ĐỐT TRONG’’. Trong quá trình tính toán để hoàn thành đồ án môn học chuyên nghành này, bước đầu đã gặp không ít khó khăn bỡ ngỡ nhưng với sự nỗ lực của chính bản thân cùng với sự hướng dẫn và giúp đỡ hết sức tận tình của các thầy giáo Phạm Hữu Truyền,giờ đây sau một thời gian làm việc hết mình, nghiêm túc trong nghiên cứu và tìm hiểu em đã hoàn thành xong đồ án môn học ĐỘNG CƠ ĐỐT TRONG. Tuy nhiên do đây là lần đầu tiên em vận dụng lý thuyết đã học, vào tính toán một bài tập cụ thể theo thông số cho trước, nên gặp rất nhiều khó khăn và không tránh khỏi những sai sót. Vì vậy em rất mong được sự xem xét, sự giúp đỡ chỉ bảo và đưa ra ý kiến của các thầy để em hoàn thành đồ án một cách tốt nhất, đồng thời cũng qua đó rút ra kinh nghiệm, bài học làm giàu kiến thức chuyên môn và khả năng tự nghiên cứu của mình. Qua Đồ án này em cảm thấy mình cần phải có nổ lực cố gắng nhiều hơn nữa, cần phải có một phương pháp nghiên cứu đúng đắn trên con đường mình đã chọn .Cũng qua đồ án này em xin bày tỏ lòng biết ơn đối với thầy giáo Phạm Hữu Truyền cùng các thầy giao trong khoa đã giúp đỡ, hướng dẩn tận tình và đóng góp ý kiến quý báu giúp em hoàn thành đồ án này một cách tốt nhất và đúng tiến độ Rất mong được sự giúp đỡ nhiều hơn nữa của thầy. Em xin chân thành cảm ơn! SVTH: Đặng Văn Hoàn Vinh,ngày 21 tháng12 năm 2010 PHẦN I :TÍNH TOÁN CHU TRÌNH CÔNG TÁC TRONG ĐỘNG CƠ ĐỐT TRONG I ) Trình tự tính toán : 1.1 )Số liệu ban đầu : 1- Công suất của động cơ Ne Ne =12 (mã lực) =8,83(Kw) 2- Số vòng quay của trục khuỷu n n =2200 (vg/ph) 3- Đường kính xi lanh D D =95 (mm) 4- Hành trình piton S S =115 (mm)

doc49 trang | Chia sẻ: tlsuongmuoi | Ngày: 19/07/2013 | Lượt xem: 659 | Lượt tải: 4download
Tóm tắt tài liệu Đồ án Tính toán động cơ đốt trong, để xem tài liệu hoàn chỉnh bạn click vào nút DOWNLOAD ở trên
LỜI NÓI ĐẦU Động cơ đốt trong đóng vai trò quan trọng trong nền kinh tế,là nguồn động lực cho các phương tiện vận tải như ôtô,máy kéo,xe máy,táu thủy,máy bay và các máy công tác như máy phát điện,bơm nước … Mặt khác động cơ đốt trong đặc biệt là động cơ ôtô là một trong những nguyên nhân chính gây ô nhiễm môi trường,nhất là ở thành phố. Sau khi học xong môn học ‘‘ĐỘNG CƠ ĐỐT TRONG’’, em đã vận dụng những kiến thức đã học để làm đồ án ‘‘TÍNH TOÁN ĐỘNG CƠ ĐỐT TRONG’’. Trong quá trình tính toán để hoàn thành đồ án môn học chuyên nghành này, bước đầu đã gặp không ít khó khăn bỡ ngỡ nhưng với sự nỗ lực của chính bản thân cùng với sự hướng dẫn và giúp đỡ hết sức tận tình của các thầy giáo Phạm Hữu Truyền,giờ đây sau một thời gian làm việc hết mình, nghiêm túc trong nghiên cứu và tìm hiểu em đã hoàn thành xong đồ án môn học ĐỘNG CƠ ĐỐT TRONG. Tuy nhiên do đây là lần đầu tiên em vận dụng lý thuyết đã học, vào tính toán một bài tập cụ thể theo thông số cho trước, nên gặp rất nhiều khó khăn và không tránh khỏi những sai sót. Vì vậy em rất mong được sự xem xét, sự giúp đỡ chỉ bảo và đưa ra ý kiến của các thầy để em hoàn thành đồ án một cách tốt nhất, đồng thời cũng qua đó rút ra kinh nghiệm, bài học làm giàu kiến thức chuyên môn và khả năng tự nghiên cứu của mình. Qua Đồ án này em cảm thấy mình cần phải có nổ lực cố gắng nhiều hơn nữa, cần phải có một phương pháp nghiên cứu đúng đắn trên con đường mình đã chọn .Cũng qua đồ án này em xin bày tỏ lòng biết ơn đối với thầy giáo Phạm Hữu Truyền cùng các thầy giao trong khoa đã giúp đỡ, hướng dẩn tận tình và đóng góp ý kiến quý báu giúp em hoàn thành đồ án này một cách tốt nhất và đúng tiến độ.. Rất mong được sự giúp đỡ nhiều hơn nữa của thầy. Em xin chân thành cảm ơn! SVTH: Đặng Văn Hoàn Vinh,ngày 21 tháng12 năm 2010 PHẦN I :TÍNH TOÁN CHU TRÌNH CÔNG TÁC TRONG ĐỘNG CƠ ĐỐT TRONG I ) Trình tự tính toán : 1.1 )Số liệu ban đầu : 1- Công suất của động cơ Ne Ne =12 (mã lực) =8,83(Kw) 2- Số vòng quay của trục khuỷu n n =2200 (vg/ph) 3- Đường kính xi lanh D D =95 (mm) 4- Hành trình piton S S =115 (mm) 5- Dung tích công tác Vh Vh = = 0,81515 (dm3) 6- Số xi lanh i i = 1 7- Tỷ số nén ε ε =1 8- Suất tiêu hao nhiên liệu ge =180 (g/ml.h) 9- Góc mở sớm và đóng muộn của xupáp nạp α1 ; α2 α1 =10 (độ) α2 =29 (độ) 10- Góc mở sớm và đóng muộn của xupáp thải =32 (độ) =7 (độ) 11- Chiều dài thanh truyền ltt ltt =205 (mm) 12- Khối lượng nhóm pitton mpt mpt =1,15 (kg) 13- Khối lượng nhóm thanh truyền mtt mtt =2,262 (kg) 1.2 )Các thông số cần chọn : 1 )Áp suất môi trường :pk Áp suất môi trường pk là áp suất khí quyển trước khi nạp vào đông cơ (với động cơ không tăng áp ta có áp suất khí quyển bằng áp suất trước khi nạp nên ta chọn pk =po Ở nước ta nên chọn pk =po = 0,1 (MPa) 2 )Nhiệt độ môi trường :Tk Nhiệt độ môi trường được chọn lựa theo nhiệt độ bình quân của cả năm Vì đây là động cơ không tăng áp nên ta có nhiệt độ môi trường bằng nhiệt độ trước xupáp nạp nên : Tk =T0 =24ºC =297ºK 3 )Áp suất cuối quá trình nạp :pa Áp suất Pa phụ thuộc vào rất nhiều thông số như chủng loại đông cơ ,tính năng tốc độ n ,hệ số cản trên đường nạp ,tiết diện lưu thông… Vì vậy cần xem xét đông cơ đang tính thuộc nhóm nào để lựa chọn Pa Áp suất cuối quá trình nạp pa có thể chọn trong phạm vi: pa =(0,8-0,9).pk =0,9.0,1 = 0,08-0,09 (MPa) Căn cứ vào động cơ D12_3 dang tính ta chọn: pa =0,088 (Mpa) 4 )Áp suất khí thải P : Áp suất khí thải cũng phụ thuộc giống như p Áp suất khí thải có thể chọn trong phạm vi : p= (1,05-1,05).0,1 =0,105-0,105 (MPa) chọn P =0,11 (MPa) 5 )Mức độ sấy nóng của môi chất ∆T Mức độ sấy nóng của môi chất ∆T chủ yếu phụ thuộc vào quá trình hình thành hỗn hợp khí ở bên ngoài hay bên trong xy lanh Với động cơ diezel : ∆T=20 ºC -40ºC Vì đây là đ/c D12-3 nên chọn ∆T=29,5ºC 6 )Nhiệt độ khí sót (khí thải) T Nhiệt độ khí sót T phụ thuộc vào chủng loại đông cơ.Nếu quá trình giãn nở càng triệt để ,Nhiệt độ T càng thấp Thông thường ta có thể chọn : T=700 ºK -1000 ºK Thông thường ta có thể chọn : T =700 ºK 7 )Hệ số hiệu định tỉ nhiêt λ : Hệ số hiệu định tỷ nhiệt λ được chọn theo hệ số dư lượng không khí α để hiệu đính .Thông thường có thể chọn λ theo bảng sau : α 0,8 1,0 1,2 1,4 λ 1,13 1,17 1,14 1,11 Đối với động cơ đang tính là động cơ diesel có α > 1,4 có thể chọn λ=1,10 8 )Hệ số quét buồng cháy λ : Vì đây là động cơ không tăng áp nên ta chọn λ =1 9 )Hệ số nạp thêm λ Hệ số nạp thêm λ phụ thuộc chủ yếu vào pha phối khí .Thông thường ta có thể chọn λ =1,02÷1,07 ; ta chọn λ =1,0316 10 )Hệ số lợi dụng nhiệt tại điểm z ξ : Hệ số lợi dụng nhiệt tại điểm z ,ξ phụ thuộc vào chu trình công tác của động cơ Với các loại đ/c điezen ta thường chọn : ξ=0,70-0,85 Chọn : ξ=0,75 11 )Hệ số lợi dụng nhiệt tại điểm b ξ : Hệ số lợi dụng nhiệt tại điểm b ξ tùy thuộc vào loại động cơ xăng hay là động cơ điezel .ξ bao giờ cũng lớn hơn ξ Với các loại đ/c điezen ta thường chọn : ξ =0,80-0,90 ta chọn ξ=0,85 12 )Hệ số hiệu chỉnh đồ thị công dφφ : Thể hiện sự sai lệch khi tính toán lý thuyết chu trình công tác của động cơ với chu trình công tác thực tế .Sự sai lệch giữa chu trình thực tế với chu trình tính toán của động cơ xăng ít hơn của động cơ điezel vì vậy hệ số φ của đ/c xăng thường chọn hệ số lớn. Có thể chọn φ trong phạm vi: φ =0,92-0,97 Nhưng đây là đ/c điezel nên ta chọn φ =0,97 II )Tính toán các quá trình công tác : 2.1 .Tính toán quá trình nạp : 1 )Hệ số khí sót γ : Hệ số khí sót γ được tính theo công thức : γ= . . Trong đó m là chỉ số giãn nở đa biến trung bình của khí sót m =1,45÷1,5 Chọn m =1,5 γ = . = 0,03823 2 )Nhiệt độ cuối quá trình nạp T Nhiệt độ cuối quá trình nạp T đươc tính theo công thức: T= ºK T= =340,8 (ºK) 3 )Hệ số nạp η : η = . . . η= . . . = 0.8139 4 )Lượng khí nạp mới M : Lượng khí nạp mới M được xác định theo công thức sau : M = (kmol/kgnhiên liệu) Trong đó p là áp suất có ích trung bình được xác định thao công thức sau: p = = =0,59059 (MPa) Vậy : M = = 0,8191 (kmol/kg nhiên liệu) 5 )Lượng không khí lý thuyết cần để đốt cháy 1kg nhiên liệu M : Lượng kk lý thuyết cần để đốt cháy 1kg nhiên liệu M được tính theo công thức : M = . (kmol/kg) nhiên liệu Vì đây là đ/c điezel nên ta chọn C=0,87 ; H=0,126 ;O=0,004 M = . ( + - ) =0,4946 (kmol/kgnhiên liệu) 6 )Hệ số dư lượng không khí α Vì đây là động cơ điezel nên : α = = = 1,6560 2.2 )Tính toán quá trình nén : 1 )Tỉ nhiệt mol đẳng tích trung bình của không khí : = 19,806+0,00209.T =19,806 (kJ/kmol.độ) 2 )Tỉ nhiệt mol đẳng tích trung bình của sản phạm cháy : Khi hệ số lưu lượng không khí α >1 tính theo công thức sau : = + . .10 T (kJ/kmol.độ) = + . .10=20,8537 (kJ/kmol.độ) 3 )Tỉ nhiệt mol đẳng tích trung bình của hỗn hợp : Tỉ nhiệt mol đẳng tích trung bình của hỗn hợp trong quá trình nén tính theo công thức sau : = = (kJ/kmol.độ) 4 ) Chỉ số nén đa biến trung bình n: Chỉ số nén đa biến trung bình phụ thuộc vào thong số kết cấu và thong số vận hành như kích thước xy lanh ,loại buồng cháy,số vòng quay ,phụ tải,trạng thái nhiệt độ của động cơ…Tuy nhiên n tăng hay giảm theo quy luật sau : Tất cả những nhân tố làm cho môi chất mất nhiệt sẽ khiến cho n tăng.Chỉ số nén đa biến trung bình n được xác bằng cách giải phương trình sau : n-1 = Chú ý :thông thường để xác định được n ta chọn n trong khoảng 1,340÷1,390 Rất hiếm trường hợp đạt n trong khoảng 1,400 ÷ 1,410 → (theo sách Nguyên Lý Động Cơ Đốt Trong - trang 128 ) Vì vậy ta chọn n theo điều kiện bài toán cho đến khi nao thõa mãn điều kiện bài toán :thay n vào VT và VP của phương trình trên và so sánh,nếu sai số giữa 2 vế của phương trình thõa mãn <0,2% thì đạt yêu cầu. Sau khi chọn các giá trị của n ta thấy n =1,3685 thõa mãn điều kiện bài toán 5 )Áp suất cuối quá trình nén P : Áp suất cuối quá trình nén P được xác định theo công thức : P = P. ε = 0,088. 16 = 3,9037 (MPa) 6 )Nhiệt độ cuối quá trình nén T Nhiệt độ cuối quá trình nén T được xác định theo công thức T = T. ε = 340,8. 16 = 944,9 ( ºK ) 7 )Lượng môi chất công tác của quá trình nén M : Lượng môi chất công tác của quá trình nén M được xác định theo công thức : M = M+ M = M. = 0,8191.(1+0,03823) = 0,85 2.3 )Tính toán quá trình cháy : 1 )Hệ số thay đổi phân tử lí thuyết β : Ta có hệ số thay đổi phần tử lý thuyết β được xác định theo công thức : β = = = 1+ Trong đó độ tăng mol ΔM của các loại động cơ được xác định theo công thức sau: ΔM = 0,21.(1-α)M + ( + ) Đối với động cơ điezel : ΔM = ( + ) Do đó β = 1 + = 1 + = 1,0386 2 )Hệ số thay đổi phân tư thưc tế β: ( Do có khí sót ) Ta có hệ số thay đổi phân tử thực tế β được xác đinh theo công thức : β = = 3 )Hệ số thay đổi phân tử thực tế tại điểm z β : (Do cháy chưa hết ) Ta có hệ số thay đổi phân tư thực tế tại điểm z β được xác định theo công thức : β = 1 + . χ Trong đó χ = = Nên: β =1 + . 4 )Lượng sản vật cháy M : Ta có lượng sản vật cháy M đươc xác định theo công thức : M= M +ΔM = β. M = 1,0386.0,8191 =0,8507 5 )Nhiệt độ tại điểm z T : * Đối với động cơ điezel,tính nhiệt độ T bằng cách giải pt cháy : + .T = β. . T Trong đó : Q : là nhiệt trị của dầu điezel ,Q =42,5. 10 ( kJ/kgn.l ) :là tỉ nhiệt mol đẳng áp trung bình của sản vật cháy tại z là : =8,314+ :là tỉ nhiệt mol đẳng tích trung bình của sản vật cháy tại z được tính theo ct : = = a'' + b'' . T Chỉnh lý lại ta có : = a'' + b'' .T Thay (2) vào (1) ta được: ( a'' + b'' ). T Giải phương trình trên với a'' =29,05697 ; b''=0,00264 ta được : T =2032,7 ; T= -6524,06 (loại) 6 )Áp suất tại điểm z p : Ta có áp suất tại điểm z p được xác định theo công thức : p =λ. P ( MPa ) Với λ là hệ số tăng áp λ= β. CHÚ Ý : -Đối với động cơ điezel hệ số tăng áp λ được chọn sơ bộ ở phần thông số chọn. Sau khi tính toán thì hệ số giãn nở ρ (ở quá trình giãn nở) phải đảm bảo ρ<λ,nếu không thì phải chọn lại λ -λ được chọn sơ bộ trong khoảng 1,5 ÷2 Ở đây ta chọn λ =1,8 Vậy p =1,8.3,9037=7,0267 2.4 )Tính toán quá trình giãn nở : 1 )Hệ số giãn nở sớm ρ : ρ = = Qua quá trình tính toán ta tính được ρ = 1,2344 thõa mãn điều kiện ρ < λ 2 )Hệ số giãn nở sau δ : Ta có hệ số giãn nở sau δ được xác định theo công thức : δ = = 3 )Chỉ số giãn nở đa biến trung bình n : n–1= Trong đó : T :là nhiêt trị tại điểm b và được xác định theo công thức : T= ( ºK ) Q :là nhiệt trị tính toán Đối với động cơ điezel Q= Q Q = 42.500 (kJ/kg n.l) Qua kiệm nghiêm tính toán thì ta chọn đươc n =1,244.Thay n vào 2 vế của pt trên ta so sánh ,ta thấy sai số giữa 2 vế <0,2% nên n chọn là đúng 4 )Nhiệt độ cuối quá trình giãn nở T : T= = ( ºK ) 5 )Áp suất cuối quá trình giãn nở p : Áp suất cuối quá trình giãn nở P được xác định theo CT : p = = (MPa) 6 )Tính nhiệt độ khí thải T : T = T. ==787,65 ( ºK ) Ta tính được T =787,65 ( ºK ).So sánh với nhiệt độ khí thải đã chon ban đầu thõa mãn điều kiện không vượt quá 15 % 2.5 )Tính toán các thông số chu trình công tác 1 )Áp suất chỉ thị trung bình p' : Đây là đông cơ điezel áp suất chỉ thị trung bình P' được xác định theo CT : p' = . Qua tính toán thực nghiệm ta tính được P' = 0,75919 (MPa) 2 )Áp suất chỉ thị trung bình thực tế p : Do có sự sai khác giữa tính toán và thực tế do đó ta có áp suất chỉ thị trung bình Trong thực tế được xác định theo công thức : p= p'.φ = 0,75919.0,97 = 0,7364 (MPa) Trong đó φ _hệ số hiệu đính đồ thị công.chọn theo tính năng và chung loại đông cơ. 3 )Suất tiêu hao nhiên liệu chỉ thị g : Ta có công thức xác định suất tiêu hoa nhiên liệu chỉ thị g: g= = (g/kW.h) 4 )Hiệu suất chỉ thi η: Ta có công thức xác định hiệu suất chỉ thị η : η = = ( %) 5 )Áp suất tổn thất cơ giới P : Áp suất tổn thất cơ giới được xác định theo nhiều công thức khác nhau và đươc biểu diễn bằng quan hệ tuyến tính với tốc độ trung bình của động cơ.Ta có tốc độ trung bình của động cơ là : V = = (m/s) Đối với động cơ diesel cao tốc dung cho ôtô (V >7) : P= 0,015+0,0156.V= 0,015+0,0156.8,433 = 0,1466 (MPa) 6 )Áp suất có ích trung bình P : Ta có công thức xđ áp suất có ích trung bình thực tế được xđ theo CT : P = P – P =0,7364 – 0,1466 = 0,5898 (MPa) Ta có trị số P tính quá trình nạp P (nạp) =0,6768 va P=0,6736 thì không có sự chênh lệch nhiều nên có thể chấp nhận được 7 )Hiệu suất cơ giới η : Ta có có thức xác định hiệu suất cơ giới: η = = % 8 )Suất tiêu hao nhiên liệu g : Ta có có thức xác định suất tiêu hao nhiên liệu tính toán là: g= = (g/kW.h) 9 )Hiệu suất có ích η : Ta có có thức xác định hiệu suất cơ có ích η được xác định theo công thức: η = η .η = 0,8010.0,4316 =0,3457 10 )Kiểm nghiêm đường kính xy lanh D theo công thức : D = (mm ) Mặt khác V = = ( md3 ) D = = 0,9502419 (mm) Ta có sai số so với đề bài là :0,045 (mm) III ) Vẽ và hiệu đính đồ thị công : Căn cứ vào các số liệu đã tính , p , p , p , p ,n, n, ε ta lập bảng tính đường nén và đường giãn nở theo biến thiên của dung tích công tác V = i.V V : Dung tích buồng cháy V = = = 0,054343 ( dm3 ) Các thông số ban đầu: p = 0 ,11 MPa ; p = 0,088MPa; p= 3,9037 MPa p = 7,027 MPa ; p = 0,2903 MPa 3.1 ) Xây dựng đường cong áp suất trên đường nén : - Phương trình đường nén đa biến : P.V = const Khi đó x là điểm bất kỳ trên đường nén thì : P. V = P .V P = P. = P. = n : Chỉ số nén đa biến trung bình n = 1,3685 P : Áp suất cuối quá trình nén P = 3,9037 ( MPa) 3.2 ) Xây dựng đường cong áp suất trên quá trình giãn nở : - Phương trình của đường giãn nở đa biến : P.V = const Khi đó x là điểm bất kỳ trên đường giãn nở thì : P. V = P. V → P = P. Ta có : ρ = : Hệ số giãn nở khi cháy ρ = chọn ρ = 1,2344 V = ρ.V Vậy P = P. = = = P n : Chỉ số giãn nở đa biến trung bình n = 1,2438 P : Áp suất tại điểm z : P = 7,027 (MPa) i i.V P = Giá trị biểu diễn P = P. Giá trị biểu diễn : 1 0.05434 3.9037 (14,40; 140,3) =1,1654 0.06711533 2.9240317 (17,8; 105,3) 6.94 (17,8; 250) 2 0.10868 1.5118785 (28,8; 54,4) 3.85 (28,8; 138,8) 3 0.16302 0.8680325 (43,2; 31,2) 2.32 (43,2; 83,8) 4 0.21736 0.585541 (57,6; 21,1) 1.62 (57,6; 58,6) 5 0.2717 0.4314555 (72,0; 15,5) 1.23 (72,0; 44,4) 6 0.32604 0.3361835 (86,4; 12,1) 0.98 (86,4; 35,4) 7 0.38038 0.2722449 (100,8; 9,8) 0.81 (100,8; 29,2) 8 0.43472 0.2267764 (115,2; 8,2) 0.68 (115,2; 24,7) 9 0.48906 0.193017 (129,6; 7) 0.59 (129,6; 21,4) 10 0.5434 0.1671 (144; 6) 0.52 (144; 18,7) 11 0.59774 0.1466664 (158,4; 5,3) 0.46 (158,4; 16,6) 12 0.65208 0.1302018 (172,8; 4,7) 0.41 (172,8; 14,9) 13 0.70642 0.116693 ( 187,2; 4,2) 0.37 ( 187,2; 13,5) 14 0.76076 0.1054387 (201,6; 3,8) 0.34 (201,6; 12,3) 15 0.8151 0.0959391 (216; 3,5) 0.31 (216; 11,3) 16 0.84944 0.0878291 (225; 3,2) 0.29 (225; 10,5) 3.3 ) Chọn tỷ lệ xích phù hợp và các điểm đặc biệt : - Vẽ đồ thị P-V theo tỷ lệ xích : η = η = Ta có V = V + V = 0,054334 + 0,81515 = 0,8695 ( dm3) Mặt khác ta có : V = ρ. V = 1,2344 .0,054334 = 0,6707 ( l ) 3.4 ) Vẽ vòng tròn Brick đặt phía trên đồ thị công : Ta chọn tỉ lệ xích của hành trình piton S là : μ = = = = 0,546 Thông số kết cấu động cơ là : λ = = = = 0,28 Khoảng cách OO’ là : OO’= = = 8,05 ( mm ) Giá trị biểu diễn của OO’ trên đồ thị : gtbd = = = 14,91( mm ) Ta có nửa hành trình của piton là : R = = =57,5 ( mm ) Giá trị biểu diễn của R trên đồ thị : gtbd = = = 105,31 ( mm ) 3.5 ) Lần lượt hiệu định các điểm trên đồ thị : 1 ) Hiệu đính điểm bắt đầu quá trình nạp : (điểm a) Từ điểm O’ trên đồ thị Brick ta xác định góc đóng muộn xupáp thải β , bán kính này cắt đường tròn tại điểm a’ . Từ a’ gióng đường thẳng song song với trục tung cắt đường P tại điểm a . Nối điểm r trên đường thải ( là giao điểm giữa đường P và trục tung ) với a ta được đường chuyển tiếp từ quá trình thải sang quá trình nạp. 2 ) Hiệu định áp suất cuối quá trình nén : ( điểm c’) Áp suất cuối quá trình nén thực tế do hiện tượng phun sớm (động cơ điezel ) và hiện tượng đánh lửa sớm (động cơ xăng ) nên thường chọn áp suất cuối quá trình nén lý thuyết P đã tính . Theo kinh nghiệm , áp suất cuối quá trình nén thực tế P’ được xác định theo công thức sau : Vì đây là động cơ điezel : P’ = P + .( P - P ) = 3,9037 + .( 7,027- 3,9037 ) = 4,9448 ( MPa ) Từ đó xác định được tung độ điểm c’trên đồ thị công : y = = = 178,0128 (mm ) 3 ) Hiệu chỉnh điểm phun sớm : ( điểm c’’ ) Do hiện tương phun sớm nên đường nén trong thực tế tách khỏi đường nén lý thuyết tại điểm c’’. Điểm c’’ được xác định bằng cách .Từ điểm O’ trên đồ thị Brick ta xác định được góc phun sớm hoặc góc đánh lửa sớm θ, bán kính này cắt vòng tròn Brick tại 1 điểm . Từ điểm gióng này ta gắn song song với trục tung cắt đường nén tại điểm c’’. Dùng một cung thích hợp nối điểm c’’ với điểm c’ 4 )Hiệu đính điểm đạt P thực tế Áp suất p thực tế trong quá trình cháy - giãn nở không duy trì hằng số như động cơ điezel ( đoạn ứng với ρ.V ) nhưng cũng không đạt được trị số lý thuyết như động cơ xăng. Theo thực nghiệm ,điểm đạt trị số áp suất cao nhất là điểm thuộc miền vào khoảng 372° ÷ 375° ( tức là 12° ÷ 15° sau điểm chết trên của quá trình cháy và giãn nở ) Hiệu định điểm z của động cơ điezel : - Xác định điểm z từ góc 15º .Từ điểm O΄trên đồ thị Brick ta xác định góc tương ứng với 375º góc quay truc khuỷu ,bán kính này cắt vòng tròn tại 1 điểm . Từ điểm này ta gióng song song với trục tung cắt đường P tại điểm z . - Dùng cung thích hợp nối c’ với z và lượn sát với đường giãn nở . 5 ) Hiệu định điểm bắt đầu quá trình thải thực tế : ( điểm b’ ) Do có hiện tượng mở sớm xupáp thải nên trong thực tế quá trình thải thực sự diễn ra sớm hơn lý thuyết . Ta xác định điểm b bằng cách : Từ điểm O’trên đồ thị Brick ta xác định góc mở sớm xupáp thải β,bán kính này cắt đường tron Brick tại 1 điểm.Từ điểm này ta gióng đường song song với trục tung cắt đường giãn nở tại điểm b’. 6 ) Hiệu định điểm kết thúc quá trình giãn nở : ( điểm b’’ ) Áp suất cuối quá trình giãn nở thực tế P thường thấp hơn áp suất cuối quá trình giãn nở lý thuyết do xupáp thải mở sớm . Theo công thức kinh nghiệm ta có thể xác định được : P= P + .( P - P ) = 0,11 + .( 0,2903- 0,11 ) = 0,2003 (MPa) Từ đó xác định tung độ của điểm b’’ là : y = = = 7,209 ( mm ) Đồ thị công chỉ thị PHẦN II : TÍNH TOÁN ĐỘNG HỌC VÀ ĐỘNG LỰC HỌC I ) Vẽ đường biểu diễn các quy luật động học : Các đường biểu diễn này đều vẽ trên 1 hoành độ thống nhất ứng với hành trình piston S = 2R .Vì vậy độ thị đều lấy hoành độ tương ứng với V của độ thị công ( từ điểm 1.V đến ε.V ) 1.1 ) Đường biểu diễn hành trình của piston x = ƒ(α) Ta tiến hành vẽ đường biểu diễn hành trình của piston theo trình tự sau : 1 . Chọn tỉ xích góc : thường dùng tỉ lệ xích ( 0,6 ÷ 0,7 ) ( mm/độ ) ở đây ta chọn tỉ lệ xích 0,7 mm/độ 2 . Chọn gốc tọa độ cách gốc cách độ thị công khoảng 15 ÷ 18 cm 3 . Từ tâm O’ của đồ thị Brick kẻ các bán kính ứng với 10° ,20° ,…….180° 4 . Gióng các điểm đã chia trên cung Brick xuống các điểm 10° ,20° ,…….180° tương ứng trên trục tung của đồ thị của x = ƒ(α) ta được các điểm xác định chuyển vị x tương ứng với các góc 10°,20°,…..180° 5 . nối các điểm xác định chuyển vị x ta được đồ thị biểu diễn quan hệ x = f(α). 1.2 ) Đường biểu diễn tốc độ của piston v = f(α) . Ta tiến hành vẽ đường biểu diễn tốc độ của píton v = f(α). Theo phương pháp đồ thị vòng .Tiến hành theo các bước cụ thể sau: 1.Vẻ nửa vòng tròn tâm O bán kính R ,phía dưới đồ thị x = f(α). Sát mép dưới của bản vẽ 2. Vẽ vòng tròn tâm O bán kính là Rλ/2 3. Chia nửa vòng tròn tâm O bán kính R và vòng tròn tâm O bán kính là Rλ/2 thành 18 phần theo chiều ngược nhau . 4. Từ các điểm chia trên nửa vòng tâm tròn bán kính là R kẻ các đường song song với tung độ , các đường này sẽ cắt các đường song song với hoành độ xuất phát từ các điểm chia tương ứng trên bán kính là Rλ/2 tại các điểm a,b,c,…. 5. Nối tại các điểm a,b,c,…. Tạo thành đường cong giới hạn trị số của tốc độ piton thể hiện bằng các đoạn thẳng song song với tung độ từ các điểm cắt vòng tròn bán kính R tạo với trục hoành góc α đến đường cong a,b,c…. Đồ thị này biểu diễn quan hệ v = f(α) trên tọa độ độc cực : V= Hinh 2.1: Dạng đồ thị v = f(α) 1.3 Đường biểu diễn gia tốc của piston j = f( x) Ta tiến hành vẽ đường biểu diễn gia tốc của piston theo phương pháp Tôlê ta vẽ theo các bước sau : 1.Chọn tỉ lệ xích μ phù hợp trong khoảng 30 ÷ 80 (m/s .mm ) Ở đây ta chọn μ = 50 (m/s .mm ) 2.Ta tính được các giá trị : - Ta có góc : ω = = = 230,3835 (rad /s ) - Gia tốc cực đại : j= R.ω .( 1 + λ ) =57,5 10.230,3835.( 1 + 0,28 ) = 3,906.10( m/ s) Vậy ta được giá trị biểu diễn j là : = = = 78,129 ( mm ) -Gia tốc cực tiểu : j = –R.ω.( 1– λ ) = –57,5.10.230,3835.( 1–0,28 ) = –2,197.10( m/ s) Vậy ta được giá trị biểu diễn của j là : gtbd = = = –43,497 ( mm ) -Xác định vị trí của EF : EF = –3.R.λ.ω = –3.57,5.10.0,28.230,3835 = –2,563.10 ( m/s ) Vậy giá trị biểu diễn EF là : gtbd = = = - 51,29 ( mm ) 3. Từ điểm A tương ứng điểm chết trên lấy AC = j , từ điểm B tương ứng điểm chết dưới lấy BD = j , nối CD cắt trục hoành ở E ; lấy EF = –3.R.λ.ω về phía BD Nối CF với BD ,chia các đoạn này làm 8 phần , nối 11, 22, 33 …Vẽ đường bao trong tiếp tuyến với 11, 22, 33 …ta được đường cong biểu diễn quan hệ j = ƒ(x) x= f( α) j= f( x) v= f( α ) II )Tính toán động học : 2.1 )Các khối lượng chuyển động tịnh tiến : - Khối lượng nhóm piton m = 3,5 Kg - Khối lượng thanh truyền phân bố về tâm chốt piston + ) Khối lương thanh truyền phân bố về tâm chốt piston m có thể tra trong các các sổ tay ,có thể cân các chi tiết của nhóm để lấy số liệu hoặc có thể tính gần đúng theo bản vẽ . + ) Hoặc có thể tính theo công thức kinh nghiêm sau : Đối với động cơ điezel ta có : m = Trong đó là khối lượng thanh truyền mà đề bài đã cho. Ta chọn m = 0,28 . m = 0,28. 2,262= 0,63336 Vậy ta xác định đươc khối lượng tịnh tiến mà đề bài cho là : m = m + m = 1,15 + 0,63336 = 1,78336 (Kg) 2.2 ) Các khối lượng chuyển động quay : Hình 2.2 : Xác định khối lượng khuỷu trục Khối lượng chuyển động quay của một trục khuỷu bao gồm : - Khối lượng của thanh truyền quy dẫn về tâm chốt : m = = 2,262– 0,63336=1,6286 - Khối lượng của chốt trucj khuỷu : m m = π. .ρ Trong đó ta có : d : Là đường kính ngoài của chốt khuỷu : 65 δ : Là đường kính trong của chốt khuỷu : 26 l : Là chiều của chốt khuỷu : 47 ρ : Là khối lượng riêng của vật liệu làm chốt khuỷu ρ : 7800 Kg/ m = 7,8.10 Kg/ mm m = π. = 1,176 Khối lượng của má khuỷu quy dẫn về tâm chốt : m . Khối lượng này tính gần đúng theo phương trình quy dẫn : m = Trong đó : m khối lượng của má khuỷu r bán kính trọng tâm má khuỷu : R :bán kính quay của khuỷu : R = S /2= 115/2 =57,5 (mm) 2.3 ) Lực quán tính : Lực quán tính chuyển động tịnh tiến : P = - m.j = -m.R.ω.( cos α + λ.cos 2α ) = -( cos α + λ.cos 2α ) Với thông số kết cấu λ ta co bảng tính P : α radians A =cos α + λ.cos 2α = - 22,9. .( cos α + λ.cos 2α ) =cos α +0,28.cos 2α = - 22,9. . A 0 0 0.28 -6966.73547 10 0.174533 1.24795399 -6792.31666 20 0.349066 1.15430926 -6282.63067 30 0.523599 1.00628681 -5476.97968 40 0.698132 0.81508856 -4436.33309 50 0.872665 0.59474896 -3237.07708 60 1.047198 0.36071723 -1963.29808 70 1.22173 0.12833276 -698.484672 80 1.396263 -0.08863287 482.4076196 90 1.570796 -0.27920332 1519.637234 100 1.745329 -0.43605973 2373.369389 110 1.919862 -0.55594777 3025.891459 120 2.094395 -0.63959481 3481.162402 130 2.268928 -0.69116176 3761.829003 140 2.443461 -0.71730942 3904.144536 150 2.617994 -0.72600519 3951.473528 160 2.792527 -0.72522549 3947.229816 170 2.96706 -0.72172079 3928.154576 180 3.141593 -0.72000015 3918.789528 2.4)Vẽ đường biểu diễn lực quán tính : Ta tiến hành vẽ đường biểu diễn lực quán tính theo pp Tolê nhưng hoành độ đặt trùng với đường p ở đồ thị công và vẽ đường -=ƒ(x) (tức cùng chiều với j = ƒ(x)) Ta tiến hành theo bước sau : 1 ) Chọn tỷ lệ xích để của là μ (cùng tỉ lệ xích với áp suất p ) (MPa/mm), tỉ lệ xích μ cùng tỉ lệ xích với hoành độ của j = ƒ(x) Chú ý : Ở đây lực quán tính p sở dĩ có đơn vị là MPa (tính theo đơn vị áp suất ) bởi vì được tính theo thành phần lực đơn vị (trên 1 đơn vị diện tích đỉnh piston )để tạo điều kiện cho công việc công tác dụng lực sau này của lực khí thể và lực quán tính. 2 ) Ta tính được các giá trị : - Diện tích đỉnh piston : F = = ( m ) - Lực quán tính chuyển động tịnh tiến cực đại : P = = = 0,983.10 N/m P = 0,983 ( Mpa) Vậy ta được giá trị biểu diễn là : gtbd = = = 38,38 ( mm ) -Lực quán tính chuyển động tịnh tiến cực tiểu : P = = = = 0,553.10 N/m = 0,553 Mpa Vậy ta được giá trị biểu diễn là : gtbd = = = 19,9 ( mm ) -Ta xác định giá trị E’F’ là : E’F’ = = Mpa Vậy ta được giá trị biểu diễn của E’F’ là : gtbd = = = 23,22 ( mm ) 3 ) Từ điểm A’ tương ứng điểm chết trên lấy A’C’ = P từ điểm B tương ứng với điểm chết dưới lấy B’D’ = P ; nối C’D’ cắt trục hoành ở E’ ; lấy E’F’ về phía B’D’. Nối C’F’ và F’D’ ,chia các đoạn này ra làm 8 phần , nối 11, 22 , 33.. Vẽ đường bao trong tiếp tuyến với 11, 22, 33…Ta đuợc đường cong biểu diễn quan hệ –P = ƒ(x) 2.5 ) Đường biểu diễn v = ƒ(x) Ta tiến hành vẽ đường biểu diễn quan hệ v = ƒ(x) dựa trên 2 đồ thị là đồ thị đó là x = ƒ(x) và đồ thị v = ƒ(x) (sử dụng theo pp đồ thị vòng ).Ta tiến hành theo đồ thị sau : 1 ) Từ tâm các điểm đã chia độ trên cung của đồ thị Brick ta gióng các đường song song với trục tung tương ứng với các giá trị góc quay α = 10°, 20°, 30°…180° 2 ) Đặt các giá của vận tốc v này (đoạn thăng biểu thị giá trị của v có 1 đầu mút thuộc đồ thị v = ƒ(x) ,1 đầu thuộc nữa vòng tròn tâm O, bán kính R trên đồ thị ) trên các tia song song với các trục tung nhưng xuất phát tư các góc tương ứng trên đồ thị Brick gióng xuống hệ trục tọa độ của đồ thị v = ƒ(x). 3 ) Nối các điểm trên đồ thị ta được đường biểu diễn quan hệ v = ƒ(x) Chú ý : nếu vẽ đúng điểm v sẽ ứng với j = 0 2.6 ) Khai triển đồ thị công P–V thành p =ƒ(α) Để thuận tiện cho việc tính toán sau này ta tiến hành khai triển đồ thị công P–V thành đồ thị p =ƒ(α).Khai triển đồ thị công theo trình tự sau : 1 ) Chọn tỷ lệ xích μ = 2°/ 1mm .Như vậy toàn bộ chu trình 720° sẽ ứng với 360 mm .Đặt hoành độ α này cùng trên đường đậm biểu diễn P và cách điểm chết dưới của đồ thị công khoảng 4÷5 cm 2 ) Chọn tỷ lệ xích μ đúng bằng tỷ lệ xích μ khi vẽ đồ thị công (MN/mm) 3 ) Từ các điểm chia trên đồ thị Brick ta xác định trị số cua P tương ứng với các góc α rồi đặt các giá trị này trêb đồ thị P–α Chú ý : + ) Cần xác định điểm p .Theo kinh nghiệm , điểm này thường xuất hiện ở 372° ÷ 375°. + ) Khi khai triển cần cận thận 1 đoạn có độ dốc tăng trưởng và đột biến lớn của p từ 330° ÷ 400° ,nên lấy thêm điểm ở đoạn này để vẽ được chính xác. 4 ) Nối các điểm xác định theo 1 đường cong trơn ta thu được đồ thị biểu diễn quan hệ P = ƒ(α) Hình 2.6 : Dạng đồ thị của p =ƒ(α) 2.7 )Khai triển đồ thị P = ƒ(x) thành P = ƒ(α) Đồ thị P = ƒ(x) biểu diễn trên đồ thị công có ý nghĩa kiểm tra tính năng tốc độ của động cơ.Nếu động cơ ở tốc độ cao đương này thế nào cũng cắt đường nén ac . Động cơ tốc độ thấp, đường P ít khi cắt đường nén. Ngoài ra đường P còn cho ta tìm được giá trị của P = P + P một cách dễ dàng vì giá trị của đường p chính là khoảng cách giữa đường nạp P với đường biểu diễn P của các quá trình nạp, nén ,cháy giãn nở và thải của động cơ. Khai triển đồ thị P = ƒ(x) thành đồ thị P = ƒ(α) tương tự như cách ta khai triển đồ thị công ( thông qua vòng tròn Brick ) chỉ có điều cần chú ý là đồ thị trước là ta biểu diễn đồ –P = ƒ(x) nên cần lấy lại giá trị P cho chính xác. pΣ= f( α) pj= f( α) pkt= f( α) Hình 2.7 : Đồ thị pkt= f( α), pj= f( α), pΣ= f( α) 2.8 ) Vẽ đồ thị P = ƒ(α). Ta tiến hành vẽ đồ thị P = ƒ(α) bằng cách ta cộng 2 đồ thị là đồ thị là độ thị P=ƒ(α) và đồ thị P = ƒ(α). 2.9 ) Vẽ đồ thị lực tiếp tuyến T = ƒ(α) và đồ thị lực pháp tuyến Z = ƒ(α) Theo kết quả tính toán ở phần động lực học ta có công thức xác định lực tiếp tuyến và lực pháp tuyến như sau : T = P.  ; Z = P. Trong đó góc lắc của thanh truyền β được xác định theo góc quay α của trục theo công thức sau : sin β= λ.sinα Vẽ 2 đường này theo trình tự sau: Bố trí hoành độ α ở dưới đường P , tỷ lệ xích μ = 2°/ 1mm sao cho đường biểu diễn nằm ở khoảng giữa tờ giấy kẻ ly A ( có thể chọn trùng với đường biểu diển hoành độ của đồ thị j = ƒ(α) ) Căn cứ vào thông số kết cấu λ = R/l, dựa vào các công thức trên và dựa vào đồ thị P = ƒ(α) ta xác định được các giá trị cho trong bảng dưới đây theo góc quay α của trục khuỷu . Biểu diển đường và trên tọa độ đã chọn Chú ý : Kiểm tra các mối tương quan nhau : + ) Ở các điểm ta đều có T = 0 nên đường T đều cắt trục hoành . + ) Ở các điểm thì T = Z = 0 nên 2 đường này giao nhau trên trục hoành . Α α(rad) β(rad) α+β T Z 0 0 0 0 0 1 -35 0 -35 10 0.1745 0.0486 0.22 0.22 0.97 -34 -7.53 -33.197 20 0.3491 0.0958 0.44 0.43 0.90 -32 -13.8 -29.02 30 0.5236 0.1403 0.66 0.62 0.79 -28 -17.4 -22.27 40 0.6981 0.180 0.87 0.78 0.64 -23 -18.0 -14.92 50 0.8727 0.216 1.08 0.90 0.47 -22 -19.95 -10.45 60 1.0472 0.244 1.29 0.99 0.28 -10 -9.908 -2.841 70 1.2217 0.266 1.48 1.03 0.08 -2 -2.065 -0.172 80 1.3963 0.279 1.67 1.03 -0.10 3 3.104 -0.324 90 1.5708 0.283 1.85 1.00 -0.29 6 6.001 -1.745 100 1.7453 0.279 2.02 0.93 -0.45 9 8.418 -4.098 110 1.9199 0.266 2.18 0.84 -0.59 12 10.16 -7.170 120 2.0944 0.245 2.33 0.74 -0.71 14 10.38 -10.02 130 2.2689 0.216 2.48 0.62 -0.81 15 9.385 -12.15 140 2.4435 0.181 2.62 0.50 -0.88 16 8.056 -14.13 150 2.618 0.140 2.757 0.37 -0.93 17 6.434 -15.91 160 2.7925 0.096 2.88 0.25 -0.97 17.8 4.496 -17.30 170 2.9671 0.049 3.01 0.12 -0.99 18.4 2.332 -18.27 180 3.1416 0.000 3.140 0.00 -0.99 18.6 0.021 -18.6 190 3.3161 -.048 3.26 -0.12 -0.99 18.9 -2.35 -18.77 200 3.4907 -.0954 3.39 -0.25 -0.97 19.3 -4.83 -18.77 210 3.6652 -0.140 3.52 -0.37 -0.93 19 -7.148 -17.80 220 3.8397 -0.180 3.65 -0.50 -0.88 18.8 -9.42 -16.62 230 4.0143 -0.215 3.79 -0.62 -0.81 18.5 -11.5 -15.02 240 4.1888 -0.244 3.94 -0.73 -0.71 16.5 -12.2 -11.84 250 4.3633 -0.266 4.09 -0.84 -0.59 14.8 -12.5 -8.879 260 4.5379 -0.279 4.25 -0.93 -0.45 12.9 -12.04 -5.910 270 4.7124 -0.283 4.42 -0.99 -0.29 10 -9.99 -2.940 280 4.8869 -0.279 4.60 -1.03 -0.11 7 -7.246 -0.780 290 5.0615 -0.266 4.79 -1.03 0.08 4 -4.133 0.331 300 5.236 -0.245 4.98 -0.99 0.28 0.11 -4.31 0.3 310 5.4105 -0.216 5.19 -0.90 0.47 -5 4.544 -2.358 320 5.5851 -0.181 5.40 -0.78 0.64 -1 0.78 -0.645 330 5.7596 -0.141 5.615 -0.62 0.79 12 -7.504 9.5177 340 5.9341 -0.096 5.83 -0.43 0.90 32 -13.94 28.967 350 6.1087 -0.044 6.05 -0.22 0.97 60 -13.52 58.531 360 6.2832 -0.000 6.27 -0.00 0.999 104 -0.424 104 370 6.4577 0.0477 6.50 0.21 0.97 171 37.19 167.11 380 6.6323 0.095 6.72 0.42 0.90 189 80.99 171.71 390 6.8068 0.139 6.94 0.61 0.79 68 42.08 54.25 400 6.9813 0.1801 7.15 0.78 0.65 51 39.78 33.23 410 7.1558 0.215 7.36 0.90 0.47 40 36.20 19.13 420 7.3304 0.244 7.57 0.98 0.28 29 28.69 8.343 430 7.5049 0.265 7.76 1.03 0.09 24.9 25.70 2.242 440 7.6794 0.279 7.95 1.03 -0.10 24 24.84 -2.510 450 7.854 0.283 8.13 1.00 -0.28 23.5 23.52 -6.760 460 8.0285 0.279 8.30 0.93 -0.45 23 21.54 -10.40 470 8.203 0.266 8.46 0.84 -0.59 24 20.36 -14.28 480 8.3776 0.245 8.61 0.74 -0.71 26.7 19.85 -19.06 490 8.5521 0.2169 8.76 0.62 -0.80 25 15.69 -20.22 500 8.7266 0.1819 8.90 0.50 -0.88 26 13.15 -22.93 510 8.9012 0.1415 9.03 0.38 -0.93 27 10.28 -25.26 520 9.0757 0.097 9.16 0.25 -0.97 26.4 6.730 -25.65 530 9.2502 0.0499 9.29 0.12 -0.99 25 3.227 -24.82 540 9.4248 0.00 9.42 0.00 -0.99 22 0.075 -22 550 9.5993 -0.047 9.54 -0.12 -0.99 21.4 -2.61 -21.26 560 9.7738 -0.09 9.67 -0.24 -0.97 20.9 -5.184 -20.34 570 9.9484 -0.139 9.804 -0.37 -0.93 20.1 -7.51 -18.85 580 10.123 -0.179 9.93 -0.49 -0.88 19.3 -9.63 -17.0 590 10.297 -0.215 10.0 -0.62 -0.81 18 -11.1 -14.64 600 10.472 -0.244 10.22 -0.73 -0.71 17 -12.54 -12.23 610 10.647 -0.265 10.37 -0.84 -0.60 14 -11.8 -8.432 620 10.821 -0.279 10.53 -0.93 -0.46 12 -11.19 -5.531 630 10.996 -0.28 10.70 -0.99 -0.29 10 -9.986 -2.972 640 11.17 -0.279 10.88 -1.03 -0.11 7 -7.23 -0.805 650 11.345 -0.266 11.07 -1.03 0.07 1 -1.03 0.079 660 11.519 -0.245 11.26 -0.99 0.27 -5 4.965 -1.384 670 11.694 -0.217 11.47 -0.91 0.46 -7 6.375 -3.278 680 11.868 -0.182 11.67 -0.78 0.64 -19 14.96 -12.21 690 12.043 -0.141 11.89 -0.62 0.79 -24 15.08 -18.97 700 12.217 -0.097 12.11 -0.43 0.90 -28 12.30 -25.29 710 12.392 -0.05 12.33 -0.23 0.97 -32 7.341 -31.18 720 12.566 0.00 12.55 -0.00 0.999 -34 0.277 -33.99 Hình 2.9 : Đồ thị các lực: T= f( α), Z= f( α), ΣT= f( α). 2.10 )Vẽ đường biểu diễn ΣT = ƒ(α) của động cơ nhiều xy lanh. 1) Ta xác định chu kỳ của momen tổng phụ thuộc vào số xy lanh và số kỳ ,chu kỳ này bằng đúng góc công tác của các khuỷu : δ = = Trong đó : τ :Là số kỳ của động cơ : 4 kỳ i : Số xy lanh của động cơ : 1 xy lanh Nếu trục khuỷu không phân bố các khuỷu theo đúng góc canh tác (điều kiện đồng đều chu trình ) thì chu kỳ của momen tổng cũng thay đổi Vì động cơ đang xét chỉ có 1 xilanh nên đường biểu diễn ΣT = ƒ(α) trùng với đường biểu diễn T = ƒ(α) . 2 ) Vẽ đường ngang xác định ΣT (đại diện cho momen cản ) trực tiếp trên đồ thị bằng cách đếm diện tích bao bởi đường ΣT với trục hoành α (F) rồi chia diện tích này cho chiều dài của trục hoành. Nghĩa là : ΣT= = = ( mm ) Trong đó là tỷ lệ xích của lực tiếp tuyến. Tiếp đến ta tính theo công suất động cơ : Trong đó : : Công suất động cơ = 8,83 ( KW )  : Diện tích đỉnh piston = 7,084.10 R : Bán kính quay trục khuỷu R = 57,5. ( m ) n: Số vòng quay của động cơ  n = 2200 ( v/ph ) = chọn = 0,8012 = 0,117 Giá trị biểu diễn của là = = = 4,212 ( mm ) Ta kiểm nghiệm bằng công thức thực nghiệm như sau : .100% = = 2,73 % So sánh 2 giá trị và ta thấy 2,73% < 5%. Đạt yêu cầu bài toán 2.11 Đồ thị phụ tải tác dụng lên chốt khuỷu. Ta tiến hành vẽ đồ thị phụ tải tác dụng lên chốt khuỷu theo các bước: - Vẽ hệ trục tọa độ 0’TZ và dựa vào bảng tính T= f( α) và Z= f( α) đã tính ở bảng trên để xác định được các điểm 0 là điểm có tọa độ , ; điểm 1 là các điểm , …điểm 72 là điểm có tọa độ , . Thực chất đây là đồ thị ptt biểu diễn trên đồ thị T- Z do ta thấy tính từ gốc tọa độ tại bất kỳ điểm nào ta đều có : . - Tìm gốc của phụ tải tác dụng lên chốt khuỷu bằng cách đặt vec tơ pko ( đại diện cho lực quán tính ly tâm tác dụng lên chốt khuỷu) lên đồ thị. Ta có công thức xác định lực quán tính ly tâm tác dụng lên chốt khuỷu là: 4971,55.10 ( MN) => ( mm) Vậy xác định được gốc O của đồ thị phụ tải tác dụng lên chốt khuỷu. Nối O với bất cứ điểm nào trên đồ thị ta đều có: Trị số thể hiện bằng độ dài . Chiều tác dụng là chiều . Điểm tác dụng là a trên phương kéo dài của AO cắt vòng tròn tượng trưng cho mạt chốt khuỷu. Hình 2.11 : Đồ thì phụ tải tác dụng lên chốt khuỷu 2.12 Vẽ đường biểu diễn Q= f( α). Ta tiến hành vẽ đường biểu diễn Q= f( α) theo trình tự sau: - Chọn hoành độ α gần sát mép dưới của tờ giấy vẽ và đặt cùng μα với các đồ thị p= f( α), T= f( α), Z= f( α). - Từ đồ thị phụ tải tác dụng lên chốt khuỷu ta lập được bảng giá trị của Q theo góc quay α của trục khuỷu: a(do) Q a(do) Q a(do) Q a(do) Q 0 60.26 10 58.94 190 44.098 370 170.0 550 46.597 20 56.015 200 44.301 380 167.4 560 45.897 30 50.627 210 43.656 390 51.11 570 44.749 40 44.03 220 42.933 400 40.57 580 43.431 50 40.907 230 41.901 410 36.72 590 41.44 60 29.797 240 39.059 420 33.31 600 39.536 70 25.517 250 36.359 430 34.51 610 35.701 80 25.772 260 33.418 440 37.26 620 32.762 90 27.664 270 29.919 450 39.73 630 29.946 100 30.542 280 27.029 460 41.67 640 27.052 110 33.986 290 25.269 470 44.48 650 25.202 120 36.778 300 24.999 480 48.57 660 27.104 130 38.576 310 27.99 490 48.12 670 29.241 140 40.207 320 25.918 500 49.96 680 40.353 150 41.678 330 17.44 510 51.56 690 46.74 160 42.805 340 14.433 520 51.36 700 52.035 170 43.596 350 35.916 530 50.19 710 56.924 180 43.86 360 78.74 540 47.26 720 59.26 - Vẽ Q= f( α) trên đồ thị Q- α. - Xác định Qtb bằng cách đếm diện tích bao bởi Q= f( α) và trục hoành rồi chia cho chiều dài trục hoành ta có Qtb: = 43 ( mm) Hệ số va đập χ: PHẦN III TÍNH NGHIỆM BỀN CÁC CHI TIẾT CHÍNH 3.1.1. Tính kiểm nghiệm đầu nhỏ thanh truyền Sơ đồ đầu nhỏ thanh truyền được giới thiệu như hình dưới Do với loại thanh truyền mỏng nên ta tính theo ly thuyết thanh cong bị ngàm ở tiết diện chuyển tiếp từ đầu nhỏ đến thân (tiết diện ngàm có góc như hình vẽ) 3.1.1.1. Úng suất tổng khi thanh truyền chịu kéo Kinasotxvili tính với giả thiết sau: + Coi lực quán tính phân bố đều trên đường kính trung bình đầu nhỏ: (MN/m) Trong đó : .10 (m) (MN/m) + Góc ngàm tính theo công thức: + Khi cắt một nủa thanh cong siêu tĩnh ,mômen và lực pháp tuyến thay thế xác định theo phương trình sau: (MN) Với : Góc ngàm tính theo độ. Mô men và lưc pháp tuyến trên diện tích ngàm C-C tính theo công thức: =3,95.10 (MNm) (MN) Do ép căng bạc lót vào đầu nhỏ nên hệ số giảm tải tính theo công thức sau: Trong đó: Mômen đàn hồi và tiết diện đầu nhỏ : Mômen đàn hồi và tiết diện bạc lót Vậy Do có hệ số giảm tải, lực kéo nhỏ hơn (MN) Úng suất trên mặt trong và mắt ngoài đầu nhỏ trên các tiết diện đến tính theo công thức sau: = = -3,56.10 Trong đó: : ứng suất tổng của các diểm trên mặt trong và mặt ngoài đầu nhỏ thanh truyền khi đầu nhỏ chịu kéo, ứng suât này phân bố như trên. 3.1.1.2 ứng suất tổng khi đầu nhỏ thanh truyền chiụ nén Lực tác dụng lên đầu nhỏ thanh truyền là lực tổng: Lực này phân bố theo hình dạng cosin như hình vẽ: Lực và mômen thay thế (MA và NA) theo kinasôtvili biến thiên theo góc ngàm theo quy luật parabol như hình dưới: Mômen và lực kéo trên tiết diện ngàm xác định theo công thức : ứng suất mặt ngoài khi đầu nhỏ chịu kéo: ứng suất mặt trong khi đầu nhỏ chịu nén: ứng suất trên mặt ngoài và mặt trong thể hiện như hình dưới: ứng suất trên mặt ngoài và mặt trong khi đầu nhỏ chịu nén 3.4.1.3 ứng suất biến dạng do ép căng bac lót: Trong đó: - Độ dôi lắp ghép và độ dôi do giãn nở không đều giữa bạc lót và đầu nhỏ Chọn t0 - nhiệt độ làm việc của đầu nhỏ, d1, d2, db - lần lượt là đường kính lỗ đầu nhỏ, đường kính ngoài đầu nhỏ và đường kính trong bạc. - Hệ số giãn nở nhiệt của vật liệu (bạc đồng) (đầu nhỏ bằng thép) - Hệ số poatxông Eb, Ed - Môđul đàn hồi của vật liệu bạc và đầu nhỏ: Eb = 1,15.10 MN/m2, Ed = 2,2.10 MN/m2 ứng suất trên mặt ngoài đầu nhỏ: ứng suất trên mặt trong đầu nhỏ: 3.4.1.4 Hệ số an toàn đầu nhỏ ứng suất cực đại và cực tiểu khi đầu nhỏ chịu kéo và nén xác định theo phương trình sau: - Biên độ ứng suất: - ứng suất trung bình: Hệ số an toàn của đầu nhỏ: Hệ số 3.1.2. Tính kiểm nghiệm thân thanh truyền Ta có vận tốc trung bình của động cơ là: Suy ra đây là động cơ tốc độ trung bình Tính nghiệm bền thân thanh truyền động cơ tốc độ cao phải xết đến lực quán tính theo hệ số an toàn. a. ứng suất nén trên tiết diện nhỏ nhất: Trong đó: F - tiết diện nhỏ nhất của thân thanh truyền b. ứng suất tổng trên thiết diện trung bình Trong đó: F- tiết diện trung bình của thân, F=(H-h).B+h.(B-b) =(30.10-16.10).20.10+16.10.(20.10-17,52.10)=319,68.10 k-hệ số tải trọng,k=1,15 (Mpa) 8910,6+0,05=8910,65 Ứng suất cho phép đối với thanh truyền làm bằng thép cacbon: (MN/m) 3.1.3. Tính kiểm nghiệm đầu to thanh truyền Đầu to thanh truyền cũng được giả thuyết như một thanh cong bị ngàm ở tiết diện nối tiếp với thân như hình vẽ: Lực quán tính tác dụng lên đầu to phân bố theo quy luật cosin, xác định theo công thức: Trong đó: mn - khối lượng nắp đầu to - Góc ngàm, thường chọn = 400 ứng suất tổng tác dụng trên đầu to thanh truyền xác định theo công thức sau: Trong đó: Wu - Mômen chống uốn của tiết diện A-A Jb, Jd - Mômen quán tính của tiết diện bạc lót và nắp đầu to tại A-A Fb, Fd - Tiết diện bạc lót và nắp đầu to ở A-A C - Khoảng cách tâm của 2 bulông thanh truyền Ứng suất cho phép của các loại động cơ như sau: - Động cơ tĩnh tại và tàu thuỷ: - Động cơ ôtô, máy kéo: - Động cơ cường hoá: Độ biến dạng hướng kính của đầu to thanh truyền xác định theo công thức sau: Trong đó: Ed - Môdul đàn hồi của vật liệu làm thanh truyền Ed = 2,2.105 MN/m2. Độ biến dạng cho phép: 3.1.4. Tính kiểm nghiệm bền bulong thanh truyền 1. Lực tác dụng lên bulong thanh truyền cũng là lực kéo tác dụng lên đầu to thanh truyền.Nếu số lượng bulong là z thì lực tác dụng trên mỗi bulong sẽ là: =53,6.10 2.Lực siết chặt ban đầu tính theo công thức kinh nghiệm sau : Chọn =110.10 3.Lực tác dụng lên bulong khi động cơ làm việc Trong đó : -Hệ số giảm tải = 4.Ứng suất kéo bulongthanh truyền Trong đó : -tiết diện bulong thanh truyền ở đường kính chân ren. -đường kính chân ren 5.Moomen xoắn bulong do ma sát khi siết bulong tính theo công thức sau : (MNm)  Trong đó :- Hệ số ma sát lấy bằng 0,1 ; -Đường kính trung bình ren ốc 6.Ứng suất xoắn bulong 7.Ứng suất tổng Ứng suất cho phép đối với bulong thanh truyền các loại động cơ như sau : - Động cơ tĩnh tại và tàu thủy : (MN/m) -Động cơ ôtô máy kéo : (MN/m) -Động cơ cường hóa : (MN/m) Kêt luận : Qua quá trình kiểm nghiệm bền thanh truyền ta thấy giá trị ứng suất tính được lớn hơn giá trị ứng suất cho phép nên trong quá trình thiết kế sản xuất cần phải sử dụng các biện pháp kết cấu để tăng độ cứng vững của thanh truyền như các biện pháp sau : +> sử dụng thép hợp kim thay thép cacbon để chế tạo thanh truyền. +>bulong thanh truyền còn được tôi,ram và xử lí bề mặt bằng phun cát,phun bi để đạt độ cứng HRC = 2632. Mục lục Phần mục Tên nội dung thuyết minh trang I Tính toán chu trình động cơ đốt trong 3 II Tính toán động học và động lực học 24 III Tính nghiệm bền chi tiết thanh truyền 56 Tài liệu tham khảo Giáo trình tính toán và kết cấu Đcơ đốt trong – Tài liệu nội bộ Trường ĐHSP kt Vinh. Hướng dẫn thiết kế đồ án môn Động cơ đốt trong -Tài liệu nội bộ Trường ĐHSP kt Vinh. Nguyên lý động cơ đốt trong – NXB GD. GT sức bền vật liệu – NXB GD.

Các file đính kèm theo tài liệu này:

  • docĐồ án ‘‘TÍNH TOÁN ĐỘNG CƠ ĐỐT TRONG’’.doc
Tài liệu liên quan